Dr. P.J. (Piet) Verkruijsse (1943-2012) overleden

Op 20 februari 2012 is de heer Pieter Jozias Verkruijsse in zijn woonplaats Nieuwkoop overleden. Hij was neerlandicus, bibliothecaris, een excellent bibliograaf en boekwetenschapper. De crematieplechtigheid vindt plaats op zaterdag 25 februari om 13.00 uur op Westerveld bij Velsen. Een beknopt overzicht van zijn werkzame leven.

Piet Verkruijsse is in 1943 als boerenzoon geboren in het Zeeuws-Vlaamse Groede (gemeente Sluis). Na het gymnasium in Oostburg te hebben gevolgd studeerde hij Nederlandse taal en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Trouw aan zijn geboorteprovincie promoveerde hij in 1983 op de Zeeuwse kronikeur, historicus en genealoog Mattheus Smallegange (1624-1710).

Van 1966 tot 2002 was hij in verschillende functies werkzaam bij de leerstoelgroep Historische Nederlandse Letterkunde in het P.C.Hoofthuis. Van 2002 tot januari 2008 parttime hoofddocent bij de leerstoel Boekwetenschappen handschriftenkunde. Ten slotte vanaf mei 2006 tot februari conservator a.i. van de door hem gereorganiseerde Artis Bibliotheek [onderdeel van Bijzondere Collecties], tevens gastonderzoeker.

Verkruijsse was betrokken bij diverse onderzoeksprojecten, o.a. ‘Amsterdamse drukkers, uitgevers en boekverkopers’, werkte mee aan de boekhistorische Bibliopolis-site van de Koninklijke Bibliotheek etc. Voorts redacteur van talrijke publicaties op papier en digitaal, zoals – met Gé van Bork – van ‘De Nederlandse en Vlaamse auteurs’ en de ‘Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren’. Aan ‘Neder-L’ heeft hij bijna 15 jaar bijgedragen Een van zijn laatste bijdragen hiervoor had betrekking op de verschijning op 3 februari 2012 van de catalogus ‘Criminaliteit en justitie’ door antiquariaat A.G.van der Steur. In de loop van de jaren heb ik via brief of e-mail menigmaal contact met Piet Verkruijsse gehad betreffende literair-historische personen als Lambert van den Bosch, Johannes van Vlakveld en Claes Seep. Verder hem vooral in 2007 ontmoet bij gelegenheid van het driehonderdste geboortejaar van Carolus Linnaeus. In Heemstede was hij 23 mei van dat jaar aanwezig bij de herdenking op de Hartekamp, waar Linnaeus van 1735 tot 1737 als hortulanus werkzaam is geweest. In 2007 ook verscheen de publicatie ‘Aap, vis, boek – Linnaeus in de Artis Bibliotheek’, waarvoor Verkruijsse als redacteur optrad en zelf het hoofdstuk ’De Artis bibliotheek, de Iconographia Zoologica en de Linnaeus-collectie’ voor zijn rekening nam.

Op 29 januari 2012 dankte Piet Verkruijsse in een e-mail voor alle bezoeken, brieven, bloemen, kaarten, voorbeden, schouderklopjes, brandende kaarsjes, geschenken, telefoontjes en sms’jes nadat hij eerder zijn ziekte had bekend gemaakt. Met volgens hem een uiterst aimabele professor Van den Bosch zou een week later na een PET scan een behandelplan worden opgesteld. Helaas was de uitslag van die scan zodanig dat herstel niet meer mogelijk bleek. Zijn laatste update wordt besloten met de zin “Ik dank iedereen voor de belangstelling, samenwerking, collegialiteit en vriendschap van de laatste jaren. Hartelijke groet, ook van Gisella.”

Emeritus-hoogleraar Moderne Nederlandse Letterkunde Marita Mathijsen schreef na zijn overlijden: “Nu hij er niet meer is wil ik benadrukken hoe groot het verlies is voor de Neerlandistiek en de boekwetenschap. Hij hoorde tot een generatie boekwetenschappers die als we niet oppassen uitsterft. Zijn kennis van het boek, van druktechnieken, van paleografie, van letters en boekopbouw was fenomenaal en beperkte zich niet tot een enkele periode. Dat hij bovendien ‘het boze oog’ had en geen boek kon openslaan of een zetfout ontdekte, is niet alleen vermakelijk, maar het getuigt ook van zijn onvergelijkbaar oog voor een boek moet zijn.”

De gentleman Piet Verkruijsse was een vakman pur sang. Van hem heb ik geleerd op de kleinste details te letten bij het gebruik van bronnen. Hij blijft voortleven via zijn talrijke lemma’s betreffende de Nederlandse literatuur en boekhistorie. Verder persoonlijk in herinnering als een aimabel persoon die met zijn enorme vakkennis anderen van dienst is geweest.

Hans Krol

Verkruijsse

Fot van Piet Verkruijsse door Monique Kooijmans, bij een ‘In Memoriam Piet Verkruijsse (1943-2012) door Paul Dijstelberge, in: de Boekenwereld, jaargang 28, nummer 4, 3012, p.231-232.

P.S. Op 27 januari 2008, de dag dat Piet Verkruijsse 65 werd en afscheid nam van de Universiteit van Amsterdam, verscheen een Liber Amicorum dat op de volgende site integraal kan worden gelezen.  http://issuu.com/bookhistory/docs/piet201

In de Artis Bibliotheek

Vooromslag van 'De natuur op papier; 175 jaar Artis Bibliotheek'.

Vooromslag van het eind 2013 verschenen boek ‘De natuur op papier; 175 jaar Artis Bibliotheek’, dat is opgedragen aan dr. Piet Verkruijsse

Enschrijven van dr.P.J.Verkruijsse aan H.Krol, de dato 11 juli 1991, betreffende de publicist Lambert van den Bos.

Enschrijven van dr.P.J.Verkruijsse aan H.Krol, de dato 11 juli 1991, betreffende de publicist Lambert van den Bos.