Tags

,

 

Na een werkzaam leven van reizen en thuis reisimpressies en verzamelde documentatie verwerken, vastgelegd in een veertigtal boeken en honderden artikelen overleed mevrouw Bob (Jacoba) Tadema-Sporry 15 september 1987 op 75-jarige leeftijd. Samen met haar echtgenoot Auke Anne Tadema – in 1989 gestorven  – was een groot deel van de wereld en de geschiedenis haar werkterrein, met sinds 1949 een woning in de Rembrandtlaan, de Schilderswijk van Heemstede,  als thuisbasis. Wie veel reist kan veel verhalen luidt een bekend gezegde en dat gold nadrukkelijk voor Bob Tadema Sporry, die behalve in geschriften nog eens talrijke mensen door middel van lezingen en diapresentaties haar opgedane indrukken en kennis heeft overgedragen.

Rembrandtlaan

Het huis in de Rembrandtlaan Heemstede waar de familie Tadema woonde

Eerste ontmoeting in Assoean

De eerste keer dat ik het echtpaar Tadema ontmoette was niet in Heemstede, maar in 1977 op vakantie in Egypte bij de Assoen-dam, welke kontakten later hebben geleid tot een expositie van beider werk, vooral van Auke Tadema’s surrealistische schilderijen in de Heemsteedse bibliotheek in 1979, 19 februari van dat jaar geopend door Egyptoloog en uitgever drs. RDemarée  en in 1986 de presentatie van de veertigste boektitel in de bibliotheek aan de toenmalige ambassadeur van Egypte.

Veel reizen waarvan 72 maal naar Egypte

Jacoba Tadema-Sporry is 16 februari 1912 geboren in Makassar, Celebes, tegenwoordig Sulawesi geheten, in het voormalige Nederlands-Indië. Zij volgde de Rijksnormaalschool voor tekenleraren te Amsterdam, waar zij haar levenspartner leerde kennen. Na drie jaar lerares tekenen te zijn geweest verruilde zij definitief de tekenstift voor de pen en gedurende een periode van een halve eeuw is zij als journaliste, publiciste, vertaalster en globetrotter werkzaam geweest. Na de oorlog is zij pas goed met beschrijvingen van exotische gebieden begonnen, die als spannende avonturen werden verslonden. Met drie jonge kinderen emigreerde het gezin eerst naar Rio de Janeiro vervolgens naar het berg-oerwoud van Brazilië, maar na een jaar hield men het voor gezien, ook omdat het slechte onderwijs een probleem vormde. ‘Je moet Braziliaan worden, anders kun je het vergeten.’ was de nuchtere constatering en het gezin Tadema keerde terug naar Nederland om zich in Heemstede te vestigen, vanwaar zij reisden over de hele wereld, met uitzondering van Noord-Amerika en Australië. Na de ontdekking dat met reizen en vooral de eerste jaren met hard knokken geld te verdienen viel, zijn de koffers gepakt gebleven. Geleidelijk is het werkterrein verlegd naar de gebieden waar de geschiedenis faam heeft gemaakt, in het bijzonder Egypte dat zij 52 maal bezochten in 27 jaar, aldus soms enkele keren per jaar.

Taakverdeling

De werkverdeling was globaal als volgt. Hij ging de bronnen na en stelde de documentatie samen, zij bewerkte de dorre gegevens voor een boek of artikel en hij zorgde dan weer voor illustraties, zoals tekeningen, plattegronden en foto’s. Het resultaat was populairwetenschappelijke boeken als ‘De piramiden van Egypte’ met vele herdrukken, ‘Het wereldrijk der farao’s’ met een oplage van 40.000 exemplaren die binnen een maand was uitverkocht; en ‘Operatie farao’s’ over de grootscheepse UNESCO-actie tot redding van de tempels die door de bouw van de Assoean-dam in hun voortbestaan werden bedreigd. Verschillende van hun werken zijn ook vertaald in de Engelse, Franse, Duitse, Deense of Italiaanse taal. De jeugdroman ‘De gouden vazen van de farao’ is zelfs in het Arabisch en ‘Avontuur in Bali’ in het Bahassa Indonesia’ vertaald.

Tadema

Bij de presentatie van een nieuw boek van Bob Tadema Sporry en Auke Tadema ‘Operatie Farao’s’ in 1977 bij boekhandel Blokker in Heemstede. Staande en in gesprek met Auke Tadema: Hans Krol en naast hem Yvonne Krol-Ramakers.

Harm

Op de rug gezien bij een signeersessie van ‘Operatie Farao’s’ in boekhandel Blokker (1977) te Heemstede : Auke Tadema en Bob Tadema Sporry. Links staande Hans Krol en rechts naast de man van het midden: Frans Harm, gewaardeerd voorzitter van de Vereniging Oud Heemstede Bennebroek.

Wars van speculatie

Recensenten schreven vrij algemeen lovend over de onderhoudende, vlot geschreven en toch wetenschappelijke verantwoorde boeken, wars van speculatieve ideeën of romantische onzinverhalen. Zij kon zich ergeren aan een Franse geleerde die meende een wetenschappelijke studie over de zogeheten ‘vloek van Toetanchamon’ te moeten schrijven. Behalve over de boorden van de Nijl verschenen publicaties over onder andere ‘Betoverend Bali’ en de geschiedenis van Griekenland, China, Japan, Indonesië en bijbelse landen: ‘Tussen Nijl en Eufraat’.  Succesvol was in 1986 de jubileumpublicatie ‘De sleutel van de Nijl’ over de tempels van Luxor en Karnak, en in hetzelfde jaar kwamen uit de vertaling van en Duitse uitgave, evenals vijf herdrukken waaronder de zevende en achtste druk van ‘De geschiedenis van China’.  Bob Tadema Sporry was een van de weinige auteurs die behalve volwassenen ook jongeren liet meeprofiteren van haar reiservaringen. Zij wilde zoveel mogelijk zelf alles bekijken en onderzoeken en zich niet beperken tot wat sommige schrijvers doen, namelijk het kopiëren van de fouten van andere auteurs. Haar grote gave was de moeizaam verkregen resultaten van archeologen voor een groot publiek toegankelijk te maken. Mij eigen ervaring was dat veel mensen na lezing van Tadema’s boeken opmerkzamer en bewuster de monumenten en opgravingen in Egypte en elders zijn gaan bekijken, al kwam het ook voor dat men na een bezoek voor verdieping van kennis hun boeken ter hand nam. Dir afgezien van het veelvuldig gebruik door jongeren voor spreekbeurten en werkstukken, waarbij de wat mysterieuze piramiden, koningsgraven en tempels als onderwerp duidelijk favoriet waren.

Door weliswaar de tijd te nemen voor het reizen, maar evenzeer een strak schema aan te houden heeft zij, zonder televisie en vaak tot na middernacht doorwerkend, velen op ruime schaal laten delen van haar ontwikkelde talent: kennis van het oude en nieuwe Egypte op een bevattelijke wijze over te dragen. Ze was belangstellend in het dagelijks leven van de mensen in verre landen en hield van wereldsteden als Rome, Athene en Cairo, waar ze op den duur de weg evengoed kende als in Haarlem en Heemstede. Als persoon nuchter en beminnelijk kon zij ze zich mateloos ergen aan bijvoorbeeld de door haar als nonsens bestempelde hypotheses van fantasieën als de ooit populaire Erich vond Däniken, evenals aan zonder enige kennis van zaken uitgesproken meningen, wat tot uiting kwam in menig ingezonden stuk. De Tadema’s leerden bij hun studiereizen niet slechts de cultuur van de bezochte landen kennen maar ook de bewoners van verre oorden. Citaat ‘Zo kunnen ze rapporteren dat de inwoners van de Afrikaanse staat Liberia buitengewoon vervelend zijn, de Palestijn enorm fel reageert en dat de Japanners zich tegenover een vreemdeling steeds vriendelijker gaat gedragen. Men is daar de laatste tien jaar veel aardiger geworden. Vroeger antwoordde de Japanner nooit als men de weg vroeg. Maar Tokio blijft adembenemend, niet te beschrijven.’ In dit artikel in De Telegraaf van 22 maart 1986 was het echtpaar ook goed te spreken over de Chinesen. De Tadema’s trachtte zich steeds zoveel mogelijk te schikken naar de zeden en gewoonten in andere delen van de wereld. Citaat: ‘Wel kijken ze soms vreemd op. Zoals die keer toen ze in het zuiden van Syrië begeleid door vrolijke muziek een hapje zaten te eten. Plotseling verscheen op het plein voor het restaurant een mobiele galg. Even later werd een man, beschuldigd van diefstal, pardoes opgehangen. Overigens acht Auke Tadema Syrië  uitermate geschikt om op een simpele manier cholera op te lopen.’

Op een vraag van een interviewer: ‘U hebt over bijna de hele wereld gezworven en door studie veel reizen gemaakt door de tijd. Als U mocht kiezen, waar zou u het liefste wonen en in welke tijd?’ luidde het ántwoord zonder een moment van aarzeling: Hier, in Nederland, en nu!’.  Haar leven was eigenlijk één grote wereldreis tussen Makassar en Heemstede. Op het programma stonden onder andere nog verkenningen van de Verenigde Staten en Peru. Zeer toepasselijk gaf haar haar levens- en reisgezel de volgende opdracht mee in het overlijdensbericht: ‘Straks, Bob, straks reizen we weer verder samen.’ De herinnering blijft aan een door veel van de wereld te zien en daarmee opgedane rijkdom en levenservaringen, altijd bescheiden gebleven vrouw.’

Scan0011

 Boven: Bob Tadema Sporry in Senegal en onder: bij een oogsthut in noordelijk Ivoorkunst (Uit: Lezerskrant openbare bibliotheken, juni 1979)

Abu

Houtgravure van Ramsestempel Abu Simbel uit 1944 door Auke A.Tadema

Auke A.Tadema (1913-1989)

Scan0012

Auke A.Tadema aan het werk (Uit: Lezerskrant bibliotheken, 1979)

Haar echtgenoot, de kunstschilder/tekenaar overleed na een ziekbed 19 oktober 1989 op 76-jarige leeftijd. Hij is geboren in Leeuwarden, Friesland, in 1913. Was geen kleinzoon van de vooral in Engeland beroemd geworden kunstschilder Lourens (Lawrence) Alma Tadema, zoals in sommige publicaties is vermeld, ofschoon er wel een voorvaderlijke familieband is aan te wijzen.

 

 

Tadema10

Egyptisch schaakspel, geschilderd door Laurens Alma Tadema. Talrijke schilderingen van L. Alma Tadema zijn geïnspireerd op oud-Egyptische taferelen.

Van 1929 tot 1931 volgde hij een opleiding voor Tekenleraren in Amsterdam, daarna aan de Rijksacademie voor Beeldende Kunsten tot 1934. Aanvankelijk werd hij een reclame-illustrator voor Rotogravure in Leiden, voor bedrijven als Philips en AKU. In 1936 voor De Groene Amsterdammer met ‘De Wonderlijke Ontdekkingen van Kleinekland en Bijtetand’. in De Groene Amsterdammer (1936) en ‘Pietertje’ in Doe Mee magazine, kindersupplement inb Algemeen Handelsblad (1937). Voor het Rotogravure tijdschrift Brvo begon hij de reeks ’25 km. onder de aarde’, 1938. gevolgd door Ivanhoe in 1939, ‘De spannendste avonturen van Robinson Crusoe'(1939-1942), Pim’s wereldreis (1943) en ‘Het mechanisch continent (1947-1948). Voor het tijdschrift Bravo werkte hij tijdens de oorlogsperiode samen met Maarten Toonder. Zie: site LAMBIEK comoclopedia

Tadema4

Illustratie uit de strip: ‘De wonderbaarlijke ontdekkingsreizen van kleineklant en Bijtetant’ door Auke A.Tadema

Zijn specialiteit was sciencefiction strips.

Tadema100

Poster voor Holland West-Afrika Lijn, ontworpen door Auke A.Tadema

Tadema101

Affiche voor de 17e Nationale Trekpaardententoonstelling in ‘s-Hertogenbosch. Ontwerp van Auke A.Tadema

Tadema3

Strip Chi-Pek-We van A.A.Tadema

 

Tekening uit de strip van Kleineklant en Bijtetand; door Auke A.Tadema

In 1938 verhuisde Auke Tadema naar Brazilië en het jaar daarop vestigde hij zich met Bob Tadema-Sporry in de Rembrandtlaan te Heemstede, van waaruit talrijke reizen voor hun boeken zijn ondernomen. De eerste keer dat ik het echtpaar  ontmoette was niet in onze woonplaats maar in Assuan, Egypte. [zie mijn blog: Flarden van reisherinneringen].

Verder illustreerde hij vele tientallen boeken, waarna de intense samenwerking met zijn echtgenote begon met enige tientallen historische reisboeken als uiteindelijk resultaat. De technieken waarin hij werkte waren veelzijdig: (pen)tekeningen, etsen, litho’s, aquarellen, gouaches, pastels. Tadema was ook kunstschilder van surrealistische werken, meestal met vrouwen als compositie. Tentoonstellingen hebben plaatsgehad in Amsterdam (Kunstzalen Vecht), Bennebroek (raadhuis), Heemstede (bibliotheek, galerie Epoque, raadhuis), Zandvoort (bibliotheek). Selectie van opdrachten: Haarlem (Diaconessenhuis, Bethesda Sarepta wandschilderingen), Heemstede (Meer en Bosch wandschilderingen), gemeente Heemstede (Kleuterschool Glip, wandschilderingen en glazen deuren). Hij woonde achtereenvolgens in Aerdenhout, Haarlem en Heemstede. A.A.Tadema was van 1955 tot 1984 lid van de Rotaryclub Heemstede, zij het met een minimale ‘attendance’ vanwege zijn veelvuldige uit(heem)stedigheid. Het echtpaar liet drie kinderen na.

Tadema6

Sprinkhanen roosteren voor de maaltijd; inkttekening als illustratie voor een boek door Auke A.Tadema

Scan0010

Pentekening Lagos – Nigeria  door Auke A.Tadema

Scan1350

Tekening van pindadragers in Noord-Nigeria door Auke Anne Tadema

Tadema0

Twee kamelen in de woestijn met rotsen op de achtergrond (Jordanië). Tekening  door Auke A.Tadema, 1960

Tadema102

Bedoeïnen in Noord-Afrika. Tekening door Auke A.Tadema

Tad1

Door A.Tadema getekend in Takoradi, Ghana

Tad2

           Kinderen in Monovia, Liberia, door Auke A.Tadema

Tad4

West-Afrika door Auke A.Tadema

                                             Tad7                                      Freetown, Sierra Leone, pentekening door Auke A.Tadema

Tad3

                                                            Accra, Ghana, door Auke A.Tadema

Tad8

‘Morning Chair’Ghana, pentekening door Auke A.Tadema

Tad9

           Auke A.Tadema: boven: Capitool Monrovia Liberia, onder: boot in lagune Lagos, Nigeria

Scan1371

Illustratie van Auke Tadema bij een verhaal van Bob Tadema Sporry, Panda, China’s eigen knuffeldier. Uit: Kerstboek voor het Wereld Natuur Fonds 1988.

Tadema

Illustratie Auke Tadema bij verhaal ‘Witte orchideeën voor het Kerstkind van Bob Tadema Sporrt, in: Het Rode Kruis Kerstboek, onder redactie van Ted van Turnhout, 1986.

 

Scan1387

‘om naar het stralend verlichte Rio te trekken… Yekening van Auke A.Tadema bij een artikel van Bob Tdema Sporry: ‘Gods vinger achter het eiland der liefde’ (AVRO-radiobode, december 1957)

Tadema-collectie

signatuurSignatuur van Auke Anne Tadema

Aan de Heemsteedse bibliotheek zijn bijna alle 150 door Auke A. Tadema geïllustreerde boeken nagelaten (1), evenals 24 manus-typo-scripten/drukproeven van boekuitgaven. (2) Verder onder meer 1.262 artikelen uit kranten en tijdschiften op land of onderwerp in mappen geordend (3). Het eerste boek van de Tadema’s kwam uit in 1949 en ging over Brazilië. Het 40ste boek werd in  1986 gepresenteerd in de gemeentelijke openbare bibliotheek Heemstede. Achteraf bleek het de 41ste boekkitel te zijn; vertalingen van diverse buitenlandse uitgaven niet meegerekend. Tussen 1953 en 1986 verschenen 20 boeken bij UNIEBOEK. Daarbij nog eens 8 vertalingen ofwel bewerkingen bij dezelfde uitgeverij van Bob Tadema Sporry.  Het materiaal is tegenwoordig aanwezig in de ‘Heemstede-collectie van het Noord-Hollands Archief, locatie Kleine Houtweg te Haarlem.

(1) Zie: http://www.noord-hollandsarchief.nl., onder BIBLIOTHEEK (Tadema en Tadema Sporry)

(2) 1) Koningsgraven. 1979, 2) Sinoehé, de banneling uit Egypte, 1984 (2x), 3)  Zandbewoners Aboe Simbel (kinderboek), 4) De vallei der koningen, 1979, 5) De pyramiden van Egupte (verkort en drukproef 3x), 6) Farao’s pyramiden, 1982, 7) Tussen Nijl en Eufraat, 1983), 8) Geschiedenis van Japan, 1983), 9) Het Balinese feest, 10) Bali, 11) Avontuur op Bali (jeugdboek), 1979, 12) Egyptische mummies en hun geheimen, 1981, 13) Betoverend Bali, 14) Mijn vader is een dwerg, 1981, 15) Ben Hur van Lewis Wallace, bewerkt door Bob Tadema Sporry, 16) De sleutel van de Nijl, 17) De geschiedenis van het honderdpoortig Thebe, 18) Farao’s, 1975 (2 x), 19) Het Chinese paard (jeugdboek), 20) Piramiden, 1971, 21) Nubië, 22) De geschiedenis van Indonesië, 1984, 23) Indonesische sagen en verhalen, 1987, 24) De geschiedenis van Griekenland, 1985.

(3)  Als volgt ingedeeld: 1) China 110 stuks; 2. Israël 2; Griekenland 25; Nabije en Midden Oosten 41; Kunstcritiek 2; Diversen 53; Wereldwonderen 7; 3) Verre Oosten/Japan 57; Indonesië/Singapore 61; India/Thailand 53; Philippijnen 10; 4) Egypte 18; modern Egypte 29; Toetanchamon 8; piramiden 27; oud-Egypte 102; lezingen etc. 21 5) Noord-Afrika 18;  Tunesië 20; Marokko 6; Algerije/Sahara 60, Libië 35; Tsjaad/Soedan 8; Diversen Afrika 48; West-Afrika 45; Nigeria 11; 7) Brazilië/Argentinië 38; 7) Organorama (1984) 25; Arts en Wereld 54; Tussen de Rails (1969-1987) 50; Diversen 3; ‘Op de praatstoel’ 197 stuks. Ten slotte: Duitse commentaren op ‘Unternehmen Pharao’ (vertaling van Operatie farao’s), 1978.

Unternehmen

Voorzijde Unternehmen Pharao von Auke A.Tadema/Bob Tadema Sporry. Lübbe, 1983.

LIJST VAN VOOR DE TADEMA-COLLECTIE BIJEENGEBRACHTE BOEKEN:

Scan1395

Selectie van vooromslagen boeken:

Tadema1

Vooromslag Groot Egypte Boek, 1989

Tadema10

Vooromslag van Egyptische mummies en hun geheimen, 1981

Tadema21

Vooromslag van ‘Vallei der koningen; de graven van de farao’s’, 1979

pir

De piramiden van Egypte, 1971.

Tadema22

Vooromslag van ‘De geschiedenis van Egypte’, 1980

Tadema25

Vooromslag van ‘Operatie Farao’s; Egypte’s tempels gered’, 1977

Scan1372

Brieven uit het oude Egypte; dagboek van Kydon – door Bob Tadema Sporry, 1980

Tadema2

Vooromslag van ‘De Sleutel van de Nijl; de tempels van Luxor en Karnak’, 1986

Tadema2

Presentatie van eerste exemplaar van ‘De sleutel van de Nijl’ door Bob Tadema Sporry aan de ambassadeur van Egypte in de Heemsteedse Bibliotheek (Heemsteedse Koerier, 19 maart 1986)

Tadema11

                                    Vooromslag van ‘Het honderdpoortig Thebe’, 1967

Abba

Abba en de Zandbewoners. Bob Tadema Sporry, 1980.

Sahara

Sahara, 1955

Tadema12

Vooromslag van ‘Tussen Nijl en Eufraat; archeologie van de bijbel’, 1983

Tadema4

Vooromslag van ‘Kijk op Indonedië’; door Bob Maternbroek en Bob Tadema Sporry, 1981

christenhond

Christenhond in Afrika. Zwrvend door Marokko..Algiers…Tunis. 1954 (Catawiki)

zinloze

De zinloze reis van Wenamon, 1979

Tadema5

Vooromslag van ‘Betoverend Bali’, 1978

indo

Indonesische sagen en verhalen, 1988

ex1

Exotisch Azië; een reis door Japan, Filippijnen en Thailand, 1962 (Catawiki)

Japan

De geschiedenis van Japan, 1983

Griekenland

Voorzijde van ‘De geschiedenis van Griekenland’

Scan1367

China met een gl/grimlach; door Bob Tadema Sporry,  1967

Tadema13

Vooromslag van ‘De geschiedenis van China’, 1986

SELECTIE VAN VERTAALDE UITGAVEN:

story

The Story of Egypt, by Bob Tadema Sporry, 1964

Story2

Steinerne Zeugen der Biblischen Geschichte; zwische Euphrat und Nil. Auke A.Tadema und Bob Tadema Sporry.

Story3

Auke A.Tadema/Bob Tadema Sporry. Fascinants Pharaons

Story4

Tadema: Das Weltreich der Pharaonen.

OVER HET ECHTPAAR AUKE A.TADEMA EN BOB TADEMA SPORRY

Scan1388

Foto van Bob (links) en Auke Tadema, bij een artikel door Conny Sluysmans, gepubliceerd in De Telegraaf van 1 augustus 1968: ‘Globetrottersechtpaar vindt dat de wereld verder reikt dan de noordzee – “We lopen van dorp tot dorp’.

Scan1351

(Uit: Heemsteedse Koerier van 1 augustus 1979). Artikel: Even kennismaken met… Bob en Auke Tadema; door Cees Peper.

Bob en Auke Tadema voor de Televisie (VPRO-gidsScan1361

 

Scan1380

Auke Tadema’s Wereld te kijk (Uit: Heemsteedse Koerier, 15 september 1982)

Scan1383

 

Opmerkelijke expostie van Bob en Auke Tadema Sporry. Uit: Heemsteedse Koerier, 1985

Scan1385

 

Presentatie van het veertigste boek van het Heemsteedse echtpaar Bob Tadema Sporry en Auke Tadema aan ambassadeur Hassan Abd El Aal Nayel. Voorafgaande hieraan bleef zat de ambassadeur vast in de lift naar de multifunctionele ruimte van de bibliotheek, waarop zijn secretaris en lijfwacht die werd gewaarschuwd, droog opmerkte ‘dat is niet erg’. (Haarlems Dagblad, 19 maart 1986)

Scan1355

Bob Tadema Sporry overleden; door Udo J.Buys. Uit: De Koerier van 23 september 1987

Scan1354

Vervolg van: Bob Tadema Sporry overleden. Door Udo J.Buys. Uit: De Koerier, 3 september 1987

Scan1371

Auke Tadema was boeiend tekenaar èn verteller; door Frans Keijsper. Uit: Haarlems Dagblad van 21 oktober  1989

Scan1428

Eind 1989 heeft nog een postume tentoonstelling plaatsgehad met werk van Auke A.Tadema bij Kabinet Hendrik Beekman in Alkmaar.

Scan1381

Later altijd als Bob Tadema Sporry publiceerde Jacoba in het begin oom met J.A.Tadema Sporry, zoals in Elseviers Weekblad, 15 december 1951.

 

Scan1382

Voor het Nederlands Bibliotheek en Lektuur Centrum, dienst lektuurvoorziening volwassenen in openbare bibliotheek stelde Bob Tadema Sporry in 1980 een kleuzelijst Egypte samen

Scan1379

Goede vrienden van de Tadema’s in hun Heemsteedse tijd waren de heer en mevrouw Meijer uit de Johannes Vermeerstraat 25. De heer Meijer verstrekte voor de Tadema Sporry collectie een 30 tal kaarten verzonden uit de volgende landen in willekeurige volgorde: Egypte, Singapore, India, Griekenland, Indonesië, Japan, Koeweit, Vaticaanstad, Argentinië en China. Bovenstaand een voorbeeld vanuit Cairo verzonden. Rechts het zich in Berlijn bevindende beeld van Nefertiti ofwel Nofretete.

Tadema's2

Drie verschillende exlibris voor P.van Wijngaarden, Laan de Vries en De Wilde, vervaardigd door Auke A.Tdema

Illustraties en foto’s uit: ‘Vrolijke ontmoeting met Auke Tadema, Wereldkroniek van 20 december 1952 [6 januari 1988 geschonken door collectionneur Jan Henry uit Voorhout voor de Tadema-collectie van het Heemsteeds bibliotheekarchief

Scan1389

‘De weg naar het Egyptisch Hiernamaals’ – door Auke Tadema verzinnebeeld

Scan1391

Auke Tadema: begenadigd tekenaar, afstammeling van een koning en bezitter van de Zuiderzee…

Scan1392

Auke Tadema in zijn element “ergens”  aan de Algerijnse kust. Niet altijd heeft hij het zo rustig: op z’n tweede reis in Afrika zat hij door een overstroming zestien dagen achtereen vast – midden in de Sahara! Het had toen in Marokko hevig geregend: het water zette zich vast in de grond en stroomde op die keer breed als de Rijn, maar gewelddadiger, de Sahara in.

Scan1394

Mevrouw  Bob Tadema Sporry hoog te paard, tijdens hun onvergetelijk verblijf op de Estado do Rio in Brazilië

Scan1390

Een van de vele danseressen, die Auke Tadema in de Sahara tekende. “Ik kon de Berber-vrouwen die schitterend mooi zijn, gemakkelijk benaderen. Zij, zowel als de mannen beschouwden me als ongevaarlijk vanwege m’n lichte haardos die voor hen op hoge ouderdom wees…”

Scan1393

Drie inheemse typen door Auke Tadema geportretteerd in de Sahara, die hij in alle richtingen doorkruiste.

==========================================

Overlijdensberichten van Bob Tadema-Sporry (15-9-1987) en Auke Anne Tadema (19-10-1989) uit het Haarlems Dagblad:

Tadema2

===============================================

De duizenden foto’s, negatieven en dia’s die in bezit waren van Auke A.Tadema zijn volgens een opgave van dochter Nefertari Tadema ondergebracht bij de volgende instellingen:

  • Alles betreffende wonen op platteland en landbouw in modern Egypte bij het Instituut voor de Tropen in Amsterdam
  • Alles betreffende Indonesië, China, Japan etc. bij het Rijksmuseum voor Volkenkunde in Leiden
  • Alles betreffende het antieke Egypte, bij het Egyptologisch Instituut, nu TMCO in Leiden (Midden-Oosten Studies, Universiteit Leiden)
  • Enkele mapjes betreffende antiek Libanon en Syrië, bij Assyriologie. Leiden
  • Alles betreffende Arabische landen bij Universiteitsbibliotheek Leiden (dr.Witkam)
  • Enkele mappen foto’s en dia’s Egyptische oudheden en modern Egypte bij TMCO. Leiden.
  • =========================================
  • BIJLAGE 1:
  • Tadema
  •                                                       Uit Haarlems Dagblad van 30 april 2016

SELECTIE UIT 45 ALBUMBLADEN,  TEKENINGEN: ‘NEDERLAND TIJDENS DE BEZETTING’ DOOR AUKE A.TADEMA (1946).

Scan1357

Vooromslag van nog uit te geven album 1940-1945 door Auke A.Tadema (1946)

Scan1358

Blad 1: 10 mei 1940 door Auke A.Tadema

Scan1402

14 mei 1940. Door Auke A.Tadema.

Scan1401

Arbeidsinzet februari 1943

Scan1369

1944 Albumblad 1940-1945 door Auke A.Tadema

Scan1397

Wachtlopen jan-febr. 1943; pentekening albumblad Auke A. Tadema

Scan1370

‘De Ondergrondsche’ over vervaardiging en distributie van illegaal drukwerk. Albumblad  24 door Auke A.Tadema

Scan1398

Dolle Dinsdag 6 september 1944. Albumblad Auke A.Tadema

Scan1399

Brandhout. Pentekening Auke A.Tadema

Scan1400

Noordgangers 1944-1945 Albumblad Auke A.Tadema

Scan1403

Welkom Liberators, 8 mei 1945. Door Auke A.Tadema

OScan1363

Overzicht van albumbladen ‘Nederland tijdens de bezetting’ door Auke A.Tadema. Nog toe te voegen: – Hier rust ons koper;  – Inundatie; – Honger 1945; – Het Roode Kruis helpt. N.B. Van de volgende 3 albumbladen zijn 2 ontwerpen aanwezig met kleine verschhillen in de voorstelling: 5 Rotterdam 15 mei 1940; 19. 1944 Mauer Muur Sperrgebiet; – 29 Onderduiken.

Scan1411

Duitse soldaten die na verslagen te zijn door de geallieerde legers de oorlog overleefden terug naar de “Heimat”: ‘Wir haben’s nicht gewollt…’ (Pentekening Auke A. Tadema, 1946)

========================================================

BIJLAGE 2: foto’s van Auke A.Tadema en Bob Tadema Sporry

Tadema

                                                    Auke A. Tadema (1913-1989) (foto NOS)

Tadema1

                           Bob Tadema Sporry (1912-19867), thuis in de Rembrandtlaan te Heemstede      

============================================================

Tadema2

Over de Tadema-verzameling in Heemsteeds bibliotheek (nu in Heemstede-collectie van het Noord-Hollands Archief, locatie Kleine Houtweg Haarlem (Heemsteedse Courant van 21 juli 1994)

Bijlage 3: lijst van boeken van het echtpaar Tadema en Tadema Sporry + overzicht van boeken verzameld in Heemstede-collectie

Tadema2

Tadema/Tadema Sporry: lijst van boeken (1)

Tadema3

Vervolg boeken door Tadema/Tadema Sporry

Tadema4

Lijst van boeken verzameld voor Heemstede-collectie NHA; zie Verder ook: Noord-Hollands Archief: bibliotheek.

BIJLAGE 4: archiefdozen Tadema’s met typoscripten etc. in Heemstede-collectie van Het Noord-Hollands Archief, locatie Kleine Houtweg:

Doos 1  – De mummies en hun geheimen. (1981) typoscript; – Avontuur op Bali (1979) jeugdboek zetsel; – Het Balinese feest  typoscript; – Kinderen overal (bewerkt door Ted van Turnhout)

Doos 2 – Nubië doorslagen; – Thebe proefdruk; – Mijn vader is een dwerg (1981) typoscript; – Betoverend Bali typoscript en proefdruk

Doos 3 Pyramiden (7-71) typoscript; – Het Chinese paard typoscript; – Egypte typoscript

Doos 4 – Baliboek typoscript; – Indonesische sagen en verhalen. (1987) doorslag; – De geschiedenis van Indonesië. (1984)

Doos 5 – Operatie farao’s (1975) typoscript + extra kopie; – map met knipsels van Duitse recensies  ‘Unternehmen Pharao’ in kranten en tijdschriften;

Tadema20

                             Voorbeeld van Bücher Kommentar. Freiburg, Nr.3 Mai/Juni 1978

– De sleutel van de Nijl (Karnak/Luxor) typoscript;

Tadema21

                      Foto’s van Auke A.Tadema met o.a. Bob Tadema Sporry

– Ben Hur van Lewis Wallace bewerking door Bob Tadema Sporry

Doos 6 – De vallei der koningsgraven (10-79) typoscript; – Kinderboek: Zandbewoners Aboe Simbel; – Sinoehé de banneling uit Egypte typoscript (2x); – map Tadema Sporry: bibliografisch; – map met losse knipsels betreffende interviews, tentoonstellingen, boeken etc.

Doos 7 – De pyramiden van Egypte (verkort) drukproef + losse uitbreiding; – Piramide en farao (1982) typoscript; – Geschiedenis van Japan (1983); – Tussen Nijl en Eufraat (19-7-1983)

Doos 8 – Koningsgraven (1979) typoscript; – losse verhalen, zoals ‘De vallende steen’ en 14 andere in typoscript; – map met circa 400 boekbesprekingen uit de periode van 1953 tot 1987

Doos 9 –  43 tekeningen; Nederland tijdens  de bezetting 1940-1945 door Auke A.Tadema + 3 albums in druk.

ENKELE ILLUSTRATIES UIT doos 8, map met boekbesprekingen e.d.:

Tadema23

Drie recensies van Tadema en Tadema Sporry boeken door gerenommeerde geleerden voor PRISMA-Lectuurvoorziening

Tadema24

Schrijven van toenmalig directeur prof. dr.A.Klasens van hert Rijksmuseum van Oudheden te Leiden aan mevrouw,. Bob Tadema Sporry van 12 maart 1975

Tadema25

Brief van kabinet gouverneur-général service d’information et de documentation, Algiers, gedateerd 8 februari 1955

Tadema26

Recensie van kinderboek ‘De man met het zilveren mes’ uit het Haarlems Dagblad van 29 juli 1974

Tadema27

Briefje van een kind aan het schrijversechtpaar Tadema/Tadema Sporry na het lezen van een boek over China

Tadema28

Aankondiging van het boek ‘Unternehmen Pharao’ door Duitse uitgeverij Lübbe

=========

KALENDERTEKENINGEN HAARLEM; DOOR AUKE A.TADEMA EN UITGEGEVEN DOOR DRUKKERIJEN VERNHOUT EN MEIJER IN HAARLEM

paviljoen

Het Paviljoen in de Hout  door Auke A.Tadema

Tad5

Molen de Eenhoorn aan het Zuiderbuitenspaarne in Haarlem-Schalkwijk; kleurentekening door Auke A.Tadema

Tad6

Houtmarkt 7 aan het Spaarne in Haarlem; kleurentekening door Auke A.Tadema

Tad10                        De Nieuwe Kerk in Haarlem, litho naar tekening van Auke A.Tadema

Tad11

                                  Het Müllerorgel in de Oude Bavokerk te Haarlem door Auke A.Tadema

Tad12

             De Ruïne van Brederode in Santpport, litho naar tekening door Auke A.Tadema