Tags

, , , , , , , , , , , , ,

breaking1

Breaking news: Vonne van der Meer, namens PEN NEDERLAND over censuur in de Silivri-gevangenisbibliotheek, Turkije (De Volkskrant van 15 juli 2017)

breaking2

Aanvulling: De Volkskrant 14 juli 2017.

BIBLIOTHEEK IN VLIEGTUIG

Winch Design is een bedrijf in Londen dat zich specialiseert in interieur design van zeer exclusieve (privé-)jachten en vliegtuigen, zoals  van het type Boeing 737 en Airbus 320. Onderstaand het voorbeeld van een ingericht interieur in een vliegtuig. Vanwege de privacy kan niet worden medegedeeld voor welke klant de inrichting door Winch Design is verzorgd.

vliegtuig2.png

Uit portfolio van http://www.winchdesign.com

 

mulder

Uit de bibliotheek in Zwolle is een exemplaar van het boek ‘Het achterhuis’ van Anne Frank afgeschreven. Het kreeg een blauw stempel met tekst  AFGEVOERD. Dat werd ontdekt door Wilco Riezebos die het boek van zijn oma had ontvangen. Achteraf ongelukkig en pijnlijk vindt ook de bibliotheek. Thans worden boeken afgeschreven met een stempel ‘VOOR VERKOOP’ (Alex Mulder)

 

Breaking news (2) :  PRESENTATIE BOEK  ‘TWINTIG JAAR BIBLIOTHEEKVERNIEUWING

Keizer

Wim Keizer, intussen gepensioneerd, werkte van 1980 tot 2014 bij ProBiblio. Zijn motto is: ‘Na elke vernieuwing komt er weer een nieuwe vernieuwing’.  Terugkijkend schreef hij het boek ‘Twintig jaar bibliotheekvernieuwing 1995-2015; halfslachtige poging tot focus, tempo en regie’,  dat 11 mei wordt gepresenteerd  in het kantoor van ProBiblio in Hoofddorp, gemeente Haarlemmermeer.

LIBRARIANA 2016- juli 2017

2016 was uitgeroepen tot Jaar van het Boek en ofschoon een evaluatie nog moet plaatsvinden kan nu al van een succes worden gesproken. Een selectie van tien boeken verscheen op een postzegelvel, en ik heb gemerkt dat de 151.000 velletjes al binnen een week waren uitverkocht.

boekvanhetjaarpostzegelvel.png

Postzegelvel met een selectie van 10 boeken uit de collecties van de Koninklijke Bibliotheek Den Haag: 1) H.N.Werkman, Chassidische legenden 1942-1943; 2) Jan Wolkers, Turks fruit 1977 (1e druk 1969); 3) Anne Frank, Het Achterhuis 1947; 4) Karel van Mander, Het Schilder-Boeck 1604; 5) Herman Gorter, Mei 1889; 6) H.de Roos, De schippers van de Kameleon, 1949; 7) Jac.P.Thijsse, Zomer 1907; 8) Spinoza, Opera posthuma (Ethica) 1677; 9) Max Euwe/Albert Loon, Oom Jan leert zijn neefje schaken 1935; 10) Jacob van Maerlant, Der naturen bloeme circa 1266.

Na het faillissement van Polare lijkt de sluiting van boekhandels gestabiliseerd te zijn. Ondanks alle nieuwe (digitale) media verschijnen nog elk jaar meer boeken dan daarvoor, waarbij opgemerkt dat steeds meer boekuitgaven in eigen beheer en niet bij de officiële uitgeverijen verschijnen. Het aantal leden ( 3.8 miljoen) en uitleningen via openbare bibliotheken is in 2015 voor het eerst sinds 2011 niet gedaald, in tegenstelling tot het aantal vestigingen, in 2015 nog 770. Voor het eerst is het aantal uitleningen met ruim 73 miljoen fysieke en 4 miljoen e-boeken weer wat gestegen wat vooral aan de 2,3 miljoen ingeschreven jeugdleden is te danken. Volgens recent onderzoek worden bibliotheken steeds vaker een gemeenschapshuis, er worden meer debatten en lezingen georganiseerd. In 2015 werd 82.000 keer een activiteit gehouden in een bibliotheek tegen 72.000 keer in 2014. Minister Bussemaker is heel tevreden. Ze zegt dat de bibliotheken een groot compliment verdienen, omdat ze zichzelf opnieuw hebben uitgevonden. ‘De bieb is een aantrekkelijke ontmoetingsplaats geworden, waar jongeren en volwassenen graag komen. Ze kunnen boeken lenen maar ook een talencursus volgen, met een 3d-printer aan de slag gaan of meedoen aan een debat. De bibliotheek heeft zichzelf heruitgevonden.’

In onderstaand overzicht om te beginnen enkele ‘highlights’ van 1) veilingprijzen, 2) bijzondere aanwinsten van bibliotheken en archiefinstellingen, 3) actie: ‘Red de Matla-stripcollectie. 4) voorbeeld van een echte boekenman: Geert Postma.

Ad 1. Achtregelig poesieversje van Anne Frank doet 140 mille

Jeffrey Bosch fungeerde veilingmeester en zijn compagnon Thijs Blankevoort (foto) toonde het kostbare kleinood van Anne Frank

Jeffrey Bosch fungeerde veilingmeester en zijn compagnon Thijs Blankevoort (foto) toonde het kostbare kleinood van Anne Frank

Veilinghuis Bubb Kuyper uit Haarlem maakte 23 november 2016 wereldnieuws zich niet beperkend tot Europa maar ook van de Verenigde Staten tot Japan toen binnen enkele minuten een door Anne Frank voor een poëziealbum van haar vriendin geschreven versje van 8 regels met 140.000 euro ruim 4,5 maal de vooraf geraamde waarde oversteeg. Van de eerste 4 regels waren al door het veilinghuis ontdekt dat deze van een bestaand gedichtje waren overgeschreven. De tweede strofe werd snel ontdekt nadat het vers landelijk was gepubliceerd. Het versje was afkomstig uit het poesiealbum van mw. Christiane van Maarsen (1927-2006) – Cri-Cri voor haar vriendinnen. Anne woonde sinds 1933 met haar ouders en zuster aan het Merwedeplein 37 in Amsterdam-Zuid. De destijds 12-jarige Anne schreef het gedichtje op 28 maart 1942, kort voordat ze met haar familie onderdook in het Achterhuis aan de Prinsengracht. Na haar overlijden in 2006 kwam het uitgescheurde blaadje terecht hij haar oudere zuster Jacqueline van Maarseveen, die feitelijk het beste vriendinnetje was van Anne Frank. De naam van de koper mag volgens het veilinghuis onder geen beding openbaar worden.

frank

Anne Frank schrijvend in het huis aan het Merwedeplein (AFF Basel)

Eerder in 2016 bracht het New Yorkse veilinghuis Swan Galleries een sprookjesboek op de markt waarin Anne en haar zuster Margot voorin hun naam hadden geschreven. Dat bracht 62.500 dollar op en twee kaarten die de zusjes aan hun penvriendinnetjes zonden zijn zelfs voor 165.000 dollar afgehamerd. Laatstgenoemde koper schonk zijn aanwinst vervolgens aan het Simon Wiesenthal Center.

Het veilinghuis in Parijs gespecialiseerd in strips en alles daar omheen is Artcurial. Op 19 november 2016 werd daar een originele plaat uit Kuifje-album Mannen op de Maan’ voor liefst 1,55 miljoen euro geveild, een recordbedrag voor één enkele plaat. Vooraf was de waarde van de tekening geschat op 700.000 tot 900.000 euro.

Kuifje: mannen op de maan

Kuifje: mannen op de maan

Schrijfster J.K.Rowling die haar loopbaan begon met een eenvoudige kantoorbaan is intussen schatrijk met intussen wereldwijd meer dan 500 miljoen verkochte Harry Potter boeken. Als een laatste groet aan de Harry Potter-serie schreef zij het bijzondere sprookjesboek ‘Tales of Beedle the Bart’. Daarvan zijn slechts zeven exemplaren door de auteur met de hand geschreven in een leren band gebonden, ingelegd met halfedelstenen. Eén van de exemplaren werd geveild om geld in te zamelen voor ‘The Children’s Voice’. De verwachting dat het 50.000 Britse pond zou opbrengen werd ruim overtroffen met een opbrengst van 1,95 miljoen pond (circa vier miljoen dollar), aangekocht door onlineverkoper Amazon.com. Een tweede exemplaar dat Rowling in 2007 cadeau gaf aan uitgever Barry Cunningham is in december 2016 geveild en bracht omgerekend 563.000 euro op.

Band van 'Tales of Beedle the Bard' van Rowling

Band van ‘Tales of Beedle the Bard’ van J.K. Rowling

December 2016 heeft het manuscript van ‘de tweede symfonie’ van de componist Gustav Mahler op een veiling 5,3 miljoen euro opgebracht. Een nieuw verkooprecord; in 1987 bracht een handgeschreven exemplaar van symfonieën van Mozart 2,3 miljoen euro op.

Het geveilde notenschrift van Gustav Mahler

Het geveilde notenschrift van Gustav Mahler

Nog enkele resultaten van Sotheby’s boekveilingen in 2016: een handgeschreven blad van het handschrift ‘Origin of Species’ van Darwin is verkocht voor 250.000 dollar; de bibliotheek van de graven van Verne behaalde 5 oktober 2016 een resultaat van 2 miljoen euro; het monumentale ‘Description de l’Egypte’ bracht 15 november in Londen 320.750 pound op en een Nederlandse editie van de Johannes Blaeu-atlas 272.770 pound;

Kijkdag bij Christie's voor veiling van de bibliotheek der graven van Verne

Kijkdag bij Christie’s voor veiling van de bibliotheek der graven van Verne

De geveilde atlas van Blaeu

De geveilde atlas van Blaeu

Blaeu.png

De kaart van Zwitserland in de atlas van Blaeu is opgedragen aan Hadrianus Pauw, staatsman en heer van Heemstede

blaeu

Portret van Johan Blaeu (1596-1673) door Jan van Rossum, 1663. Afgebeeld met een tellurium, een instrument om de bewegingen van aarde en maan te aanschouwen (Amsterdam Historisch Museum)

15 december veilde Sotheby’s in New York een vroeg Joodse gebedenboek 468.500 dollar; een ‘Clavier-Uebing’-boek 2 uit 1736 is geveild voor 449.000 dollar, een nieuw record voor een gedrukt muziekboek. Americana zijn in de Verenigde Staten zeer gewild. Een collectie van twee eeuwen door een verzamelaar bijeengebracht behaalde 25 mei 2016 een resultaat van 6.183.250 dollar; 31 mei 2016 noteerde Sotheby’s in Parijs een opbrengst van 2.24 miljoen euro, waarvan 425.000 euro voor een collectie vroege medische boeken uit de boekerij van Jean Blondelet. Het vervolg van de bibliotheek van de bibliotheek van Blondelet februari 2017 bracht in totaal 1,7 miljoen euro op. Daarvan 470.000 euro voor 3 handschriften van de Franse letterkundige Arthur Rimbaud, inclusief het gedicht ‘La Rivière de Cassis’ dat als hoogste prijs 283.500 euro opbracht (raming 100.000-150.000 euro).

rimbaud

Bovenstaand gedicht in handschrift van Rimbaud bracht het kapitale bedrag van 283.500 euro op bij een Sotheby’s veiling in Parijs

Het jaar 2017 is nog maar net begonnen of er is al een nieuw record gevestigd van een boek als het duurste wetenschappelijke werk ooit. Christie’s veilde in New York een eerste editie van Isaac Newtons Principia, voluit Philosophiae Naturalis Princpia Mathematica waarin Newton voor het eerst zijn wetten uiteenzette voor onder meer de zwaartekracht en het bewegen van lichamen. Het werk kwam uit op 5 juli 1687 en wordt geroemd als een van de belangrijkste wetenschappelijke boeken ooit. Zo noemde Albert Einstein het boek ‘de grootste intellectuele stap die één man ooit heeft gezet.’ Het boek in geitenleren band is 3 januari 2017 geveild voor 3,7 miljoen dollar – ruim 3,5 miljoen euro – dat was ongeveer drie maal zo veel als verwacht. Voor de tweede keer in 47 jaar is door een anonieme koper een eerste druk van Principia gekocht. Een versie die aan koning Jacobus II van Engeland werd geschonken wisselde in 2013 van eigenaar voor 2,5 miljoen dollar.

Ad 2. Bijzondere aanwinsten van bibliotheken en archiefinstellingen

Leeuwarden.jpg

Recente aanwinst Bibliotheekmuseum van een tekening van het beurs- en waaggebouw, huidige openbare bibliotheek, in Leeuwarden door Robert Verlaan, 22-3-1977

-Adriaan van Dis heeft zijn literair archief geschonken aan het Literatuurmuseum in Den Haag vooruitlopend op zijn 70ste verjaardag 16 december 2017;

-Museum Boerhaave in Leiden, gespecialiseerd in de geschiedenis van de natuurwetenschappen en de geneeskunde, bezit een collectie van meer dan 30.000 boeken, tijdschriftbanden en andere documenten. Die zijn verhuisd naar het depot aan de Raamsteeg 2. Men bezit o.a. een orgineel exemplaar van ‘The Origin of Species’ uit 1859 van Charles Darwin. Een recente aanwinst is het zestiende eeuwse ‘Herbarium images vivae’, een rijk geïllustreerd natuurboek door een Limburgse familie geschonken. [Het museum zelf is vanwege een verbouwing gesloten tot november 2017];

Teylers Museum in Haarlem en de Stichting Circusarchief Jaap Best (met o.a. 7.000 affiches en 8.000 foto’s) heeft oktober 2016 de circuscollectie overgedragen aan Bijzondere Collectie UvA waar al aanwezig zijn de circuscollectie Hartmans, van het voormalige Theater Instituut Nederland (TIN) en de verzameling van Herman Linssen. De totale circuscollectie beslaat nu meer dan 23.000 affiches, 55.000 foto’s, 15.000 programmaboekjes, 1.500 prenten en 7.000 boeken;

villarhenana

Affiche uit collectie Bijzondere Collecties Amsterdam waarbij de villa Rhenana werd verloot onder de intekenaren op het 20-delige prachtwerk ‘De Rijn van zijn oorsprong tot aan zee’, 1875

villarhenana2

Titelblad van deel1 boek ‘De Rijn van zijn oorsprong tot aan zee’, uitgegeven door Van Egmond en Heuvelink in Arnhem.

-In 2016 overleed de encyclopedist in de gastronomische historie Joop Witteveen. Hij beschikte over een enorme gastronomische bibliotheek die samen met de drie jaar geleden overleden culinair journalist Johannes van Dam en gastronoom Bart Cuperus oprichter was van de Stichting Gastronomische Bibliotheek, die tegenwoordig beheerd wordt door de afdeling Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam;

-Het archief (15 meter) van de Joodse journaliste – schrijfster van vele honderden naar kranten ingezonden brieven -en geleerde Henriëtte Boas (1911-2001) is overgedragen aan de Bibliotheca Rosenthaliana. Tegelijkertijd verscheen in 2016 een biografie over Boas ‘De Waarheidszoekster; van Pauline Micheels;

-Tresoar, provinciaal archief van Friesland in Leeuwarden ontving een bundel 48 onbekende brieven van en over Margaretha Zelle ofwel Mata Hari, afkomstig uit de nalatenschap van Edward McLeod, een neef van echtgenoot Rudolf MacLeod van de geboren Leeuwardense die in 1917 beschuldigd van spionage ter dood is veroordeeld. De brieven zijn onder de titel ‘Denk niet dat ik slecht ben’ in boekvorm gepubliceerd.

-Op 2 september 2016 is, vijftig na zijn overlijden, het archief van de wiskundige, logicus en filosoof L.E.J.Brouwer op initiatief van het Koninklijk Wiskundig Genootschap, overgedragen aan het Noord-Hollands Archief in Haarlem. Daar bevinden zich al de meeste persoonlijke archieven van voornoemd genootschap.

-De Koninklijke Bibliotheek in Den Haag ontving de persoonlijke collectie van schrijver Ivans (1866-1938).  De KB is in het bezit gekomen van de archiefcollectie van de Nederlandse detectiveschrijver Ivans. Het is een geschenk van de familie Van der Horst, nazaten van de auteur. Ivans was de schuilnaam van Jakob van Schevichaven. De jurist leefde aanvankelijk in welstand als directeur van verzekeringsmaatschappij de Algemeene die ten gevolge van de Eerste Wereldoorlog failliet ging. Hij begon voor zijn plezier toneelstukken te schrijven. Van ‘De man uit Frankrijk” maakte hij vervolgens een roman, onder pseudoniem Ivans. Hij werd professionele detectiveauteur en met het personage Geoffrey Gill volgden nog 44 detectivetomans. Verder publiceerde hij kinderboeken, verhalen en romans. In de jaren zeventig van de vorige zijn de detectives door Bruna met succes uitgegeven in de reeks ‘Zwarte Beertjes’. De collectie omvat 65 boeken en 4 handschriften die zijn overgedragen aan het Letterkundig Museum. (Historiek, 5-2-2009)

ivans

Boeken van Ivans (Koninklijke Bibliotheek)

-De Amerikaanse schrijver Dan Brown heeft 300.000 euro geschonken aan de Bibliotheca Philosphica Hermetica ofwel de Ritman Bibliotheek, de instelling gewijd aan hermetica, alchemie, mystiek, rozenkruisers en kaballa. die enkele jaren geleden vanwege financiële problemen bijna was gesloten. De totale collectie bestaat nog onlangs een aantal verkopen van met name kostbare handschriften uit circa 25.000 boeken. Directeur van de bibliotheek is Esther Ritman, dochter van de oprichter Joost Ritman. Het geld, aangevuld met een donatie uit het Prins Bernhard Cultuurfonds, is bedoeld om een deel van de zeldzame verzameling te digitaliseren. Hiervoor worden in eerste instantie 4.600 boeken van voor 1900 online toegankelijk gemaakt. Brown, vooral bekend van zijn wereldwijd vertaalde roman ‘De Da Vinci Code’ bezocht in het verleden diverse malen de bibliotheek. Zo deed hij er bronnenonderzoek tijdens het schrijven van zijn boeken ‘Het Verloren Symbool’ en ‘Inferno’. ‘Ik vind het een grote eer dat ik een rol kan spelen bij dit belangrijke conserveringsproject om deze teksten beschikbaar te maken voor het grote publiek.’ heeft hij de instelling laten weten.

ritman

Rechts schrijver Dan Brown en naast hem bibliotheekdirecteur Esther Ritman (foto Claudia Kammer)

De bibliotheek van Brugge heeft afgelopen jaar bij het veilinghuis Christie’s in Londen een uniek Brugs luxe handschrift. Het gaat om een met 21 miniaturen verlucht devotieboek dat heeft toebehoord aan een kanunnik van de Brugse Sint-Donaaskerk;

Middeleeuws devotieboek aangekocht door de bibliotheek van Brugge

Middeleeuws devotieboek aangekocht door de bibliotheek van Brugge

-De Duitstalige letterkundige Stefan Zweig (1881-1942) heeft tot de machtsovername van de Nazi’s jarenlang gecorrespondeerd met de Joodse auteur Hans Rosenkranz. De tot voor kort onbekende briefwisseling is na ruim 70 jaar opgedoken. Ze lagen in de kluis van een bankinstelling nabij Tel Aviv. De Nationale Bibliotheek van Israël heeft de correspondentie – 26 brieven 6 kaarten gepubliceerd. Daarin wordt een nieuw licht geworpen op Zweigs inzichten ten aanzien van literatuur, Jodendom, Zionisme en de opkomst van het Nazisme. Stefan Zweig ging in exil naar Brazilië en benam zich in 1942 het leven; Rosenkrantz pleegde in 1956 zelfdoding in Italië; Intussen heeft de hoogste rechtbank van Israël bepaald dat de manuscripten van Franz Kafka naar de Nat. Bibliotheek moeten worden overgebracht. Kafka gaf zijn vriend Max Brod op zijn sterfbed opdracht om al zijn werk te vernietigen. Na het overlijden van Kafka in 1924 besloot Brod de handschriften te bewaren en liet deze op zijn beurt na aan zijn secretaresse Esther Hoge, met de opdracht om de papieren over te dragen aan de Nat. Bibliotheek van Israël. Ook de secretaresse hield zich niet aan die afspraak en na haar dood erfden haar dochters de manuscripten. De twee zussen wilden die te gelde maken en waanden zich al miljonair, maar de directeur van de bibliotheek hield dat tegen. De rechter heeft nu besloten dat zij het materiaal moeten afstaan, zodat het toegankelijk kan worden gemaakt voor het publiek.

-In de bibliotheek van de theologische faculteit van de universiteit van Warmia en Mazury in de noordelijke Poolse stad Oltsztyn hebben onderzoekers in de kantlijn van boeken uit de vijftiende en zestiende eeuw meer dan 500 aantekeningen gevonden die afkomstig blijken te zijn van de befaamde astronoom en wiskundige Nicolaas Copernicus (1473-1543);

Ad 3. Actie Red de MATLA-COLLECTIE!

Hans Matla (*1949) raakte als kleuter al verslaafd aan stripboeken en begon als tiener te verzamelen. Hij opende een stripgalerie, had tussen 1970 en 2000 een stripwinkel ‘Panda’ en heeft nog altijd een uitgeverij met de bekende Stripkatalogus. Na een halve eeuw bezit hij de grootste en meest volledige stripverzameling van het Nederlandse taalgebied vanaf 1858 (Rodolphe Töpffer: ‘Reizen en avonturen van mijnheer Prikkebeen’), ongeveer zeshonderd strekkende meter boekenplank. Zo’n 5 jaar geleden heeft hij de Koninklijke Bibliotheek benaderd of die zijn unieke collectie voor een redelijk bedrag wil overnemen. De instelling wil in principe wel een deel overnemen en het toenmalig hoofd collecties J.Bos heeft een taxateur gevraagd de waarde vast te stellen. Omdat er weinig schot zit in de besprekingen met de K.B. heeft Matla afgelopen jaar de veilinghuizen Christie’s en ArtCurial gecontacteerd en de publiciteit gezocht, o.a. Boekenpost (nummer 147, 2017) en De Volkskrant (7 januari 2017), televisieprogramma ‘Twee Vandaag’. Volgens Matla is de totale collectie getaxeerd op tussen de 6 en 9 miljoen euro. Voor de 70.000 stripboeken wil hij van de K.B. 3 miljoen euro, dat is volgens hem ongeveer het bedrag dat hij voor de stripboeken in een halve eeuw heeft betaald en hij voegt daar aan toe: Ik doe het ook nog voor een beetje minder’. Probleem is dat de instelling zelf al ongeveer 30.000 van de stripboeken in de collectie heeft, maar Matla wil dat men alle boeken overneemt, want hij wil niet met een halve collectie blijven zitten. Kort voor de Kerst 2016 meldde zich de K.B. na drie jaar radiostilte ,‘een periode waarin Matla’s ongerustheid groeide’. De bibliotheek vindt het bedrag nog steeds te hoog maar stelde voor om samen met Matla op zoek te gaan naar een sponsor of donoren. ‘Met andere woorden: ze wilde de collectie nog steeds heel graag. Eén plek toegankelijk voor iedereen die zich in “de negende kunst’ – de unieke expressie van het beeldverhaal”, zoals Matla het noemt, wil verdiepen. Misschien gaat het 2017 toch lukken.’

Foto van Hans Matla door Robin Schouten

Foto van Hans Matla door Robin Schouten

De collecties Matla 2 (tekeningen van Kresse, Matena e.a.) en Matla 3 (circa 1.000 bijzondere strips)

In het interview met Stijn Aerden van De Volkskrant laat stripfanaat Hans Matla weten nog twee collecties achter de hand te hebben. Citaat: ‘Naast de collectie 1, is er ook een collectie Matla 2: duizenden originele tekeningen en schilderijen. “Hans Kresse heeft 8.000 tekeningen gemaakt, daar heb ik er 7.000 van, zegt hik. Tel daarbij op duizend originelen van Dick Matena; nog vele honderden van anderen.” Dat is het veelvoudige waard van collectie 1, als je het in geld uitdrukt, maar wie heeft het over geld? “Die schenk ik allemaal een keer aan het Letterkundig Museum. Daar liggen ook de meeste originelen van Marten Toonder: Bommel, Tom Poes, Kappie, Koning Hollewijn… Of ze gaan naar een grafisch museum, dat kan ook. Kijk, zo ziet hij het voor zich: een paar keer per week op het fietsje door Den Haag, zijn Den Haag, naar de Koninklijke Bibliotheek om daar, tussen zijn eigen oude collectie, te werken aan zijn STRIPKATALOGUS. Zijn tiende. Aan de muur thuis en in zijn uitgeverij Panda hangen dan nog een stuk of wat originelen. Geef ze hem desnoods terug in bruikleen, zegt hij, dat is toch een prima compromis? Kunnen ze die na mijn dood bij de rest voegen. En geloof me, dan ben ik als een tevreden mens gestorven.’ (…) “Ik heb nog een kleine….derde collectie, zegt hij. Echt heel bescheiden hoor, duizend exemplaren. Dat zijn strips die ik wil blijven lezen, waarmee ik oud wil worden. Dat moet toch kunnen, vindt u niet? Jawèl meneer, ik ben een liefhebber, hè”.’

matla2

Matla tussen 600 strekkende meter stripboeken (foto Ton Koene)

 Geert Postma: een echte boekenman uit het Noorden

Net als zijn grote voorbeeld de Vlaamse schrijver Herman Brusselmans is Geert Postma zoon van een veehandelaar. Al lijkt dat al veel langer pas in 1987 begon hij in Groningen met een boekhandel/antiquariaat. Vier jaar later startte hij onder eigen naam een veilinghuis en veilde o.a. egodocumenten van Gerard Reve en werk van Joost Swarte. In 1993 eindigde Postma in de verkiezing van ‘de beste Groninger boekverkoper’ op een 34ste plaats. Verder is hij organisator van antiquarenbeurzen, medeoprichter van Boekenpost en Afslag Noord, gaf hij Puntkomma uit – van welk blad 9 nummers verschenen (1) -, werkte als veilingmeester bij Zwiggelaar Auctions en Amsterdam Bookauctions. Van recenter datum is zijn initiatief een kringlooppluszaak te openen met de leuze ‘bij ons zijn uw spullen miljoenen waard’. Is eigenaar van veilinghuis/antiquariaat De Gekroonde Mandril’ en heeft tegenwoordig een winkel en een gehuurde opslagloods in het Drentse Westerbork. Een introspectieve beschouwing leidde tot de volgende analyse: ‘Experimenteel, emotioneel, bij tijd en wijle niet te harden, maar heeft het nogal met zichzelf getroffen, (te) veel plannen, arrogant, zelfverzekerd, maar alles met het doel er iets van te maken. Niet bang om door muren heen te gaan, te struikelen of een vrije val te maken.’

Velingmeester Postma als Jopo de Jojo werk van Joost Swarte onder de hamer brengende (IJsbrand Oost)

Velingmeester Postma als Jopo de Jojo werk van Joost Swarte onder de hamer brengende (IJsbrand Oost)

Postma haalde in opdracht van de curator 7 panden van De Slegte leeg (in 9 dagen!) en kocht na een crowdfundingactie 700.000 boeken uit het magazijn van het failliete De Slegte in Almere, genoeg om tot zijn pensionering onder de pannen te zijn. De boeken worden verkocht via bol.com en in zijn op 26 december 2016 geopende winkel. In een recent artikel in de krant van Midden-Drenthe zegt hij daarover: ‘In de winkel verkopen we nieuwere boeken, kinderboeken en antiquarische boeken. Lekker rondsnuffelen tussen de overzichtelijk gesorteerde boeken met prijzen van een euro. Daar blijft het niet bij, want het winkeldeel wordt in fasen uitgebreid waarbij er ook ruimte komt voor taxaties en veilingen van (bijzondere) boeken, antiek, kunst en curiosa, de eerste op 11 februari 2017. Op termijn wil ik ook lezingen met schrijvers en dichters organiseren. Het moet hier echt een beleving zijn. Een winkel waar avontuur is, waar wat gebeurt en waar je voor weinig geld boeken kunt kopen’.

Geert Postma met een deel van zijn van de Slegte overgenomen boeken

Geert Postma met een deel van zijn van de Slegte overgenomen boeken

(1)In het juninummer van 002 verscheen een aardig artikel van Martijn Steenbergen (1970-2014), destijds naaste medewerker van Geert Postma, over de Afrikaanse prince Boevi (Bouvi) [what’s in a name] Aggrey Zankli, die tussen 2001 en 2002 in ons land verbleef met als voornaamste doel Nederlandse jachtboten aan de man te brengen. Hij bezocht tijdens zijn Nedelands verblijf ook talrijke antiquariaten om zoals hij meldde met zijn kapitaal een enorme Afrikaanse bibliotheek in zijn geboorteland Togo te stichten. Geld zou gen enkel probleem zijn. Bij Schierenberg had hij al tijdschriften met betrekking tot Afrika ter waarde van meer dan 105.000 gulden gereserveerd, bij Chiel Roos van Asher in IJmuiden voor 80.000 euro, bij Gert Bestebreurtje voor slechts 15.000 euro etcetera. Op een gegeven moment stelde hij aan de eigenaar van antiquariaat de Friedesche Molen in Amsterdam voor om in een keer de gehele winkelvoorraad over te nemen. Hij vroeg een prijs, en Hein Stekelenburg die al aan vervroegde pensionering begon te denken, noemde zo maar een willekeurig bedrag: 100.000 gulden, waarop de prins antwoordde: ‘a bargain’. In 2002 vertrok de prins – van wie enig literair werk zoals gedichten, proza en toneelwerk, bekend is – plotsklaps naar zijn tweede vaderland, de Verenigde Staten en vestigde zich in Silver Spring (Maryland) Hij verlegde daar met enkele compagnons zijn werkterrein van kostbare boeken en jachtschepen naar dure auto’s. Na 1,5 jaar vooronderzoek door de FBI werd Bouvi in 2007 gearresteerd wegens oplichting van autodealers met 18 onbetaalde limousines en kreeg de Togolese prins een levenslange gevangenisstraf opgelegd. In 2002 heb ik contact opgenomen met de directrice van de universiteitsbibliotheek in Lomé, mw. Brigitte Fiatuwo Glikpi-Benisse A. die berichtte dat een koning (lees stamhoofd) in Togo vaak zoveel kinderen heeft dat iedereen zich wel met de titel van prins kan tooien. Prince Boevi, zich profilerend als dichter en een geslaagd zakenman, was haar persoonlijk bekend. Hij was destijds uit de USA in Togo teruggekeerd om naar zijn zeggen de kroning van de nieuwe koning van de stam van Little Popo(e) mee te maken. Bouvi maakte toen van de gelegenheid gebruik om boeken van de bibliotheek te lenen, naar achteraf bleek op het adres van een zuster van hem. Omdat de boeken niet terugkwamen, aanmaningen onbeantwoord bleven, de telefoon niet opgenomen werd en het adres niet leek te kloppen heeft men na een jaar de hoop opgegeven dat de boeken ooit nog terugkeren, te meer omdat prince Bouvi niet meer te traceren was.

Vooromslaf van Punt/komma, juni 2002 met antiquaar Hein Stekeleburg en prince Boevi uit Togo

Vooromslag van Punt/komma, juni 2002 met antiquaar Hein Stekelenburg en prince Boevi uit Togo

Steenbergen.jpg

Roel Steenbergen, vader van antiquaar Martijn Steenbergen (1970-2014) (1) stelde in 2017 een boek samen gewijd aan zijn getalenteerde zoon: ‘Martijn Kroniek van een Asperger’, Het bevat teksten [o.a. ‘Dagboek van een vermoeide Asperger’, 2012] en tekeningen van Martijn, bij wie op 41-jarige leeftijd Asperger werd vastgesteld  en  op 43-jarige leeftijd overleed aan een hartstilstand. Tevens is een wetenschappelijke bijdrage opgenomen van dr. Ina van Berckelaer-Onnes (hoogleraar aan de Sociale Faculteit der Universiteit Leiden):  ‘Martijn Steenbergen en Hans Asperger: vijand en vriend’.

(1) Vanwege zijn publicaties in o.a. Puntkomma wordt Martijn Steenbergen 3 x aangehaald in het standaardwerk van professor P.J.Buijnsters: ‘Geschiedenis van het Nederlands antiquariaat, 2007.

Erasmus Experience in Bibliotheek Rotterdam

ersamus

Openimg van de Erasmus Experience in Rotterdam met in het midden burgemeester Aboutaleb en rechts bibliotheekdirecteur Theo Kemperman (foto ANP)

28 september 2016 heeft koning Willem Alexander officieel de Erasmus Experience geopend in de Bibliotheek Rotterdam. De permanente tentoonstelling met circa 5.000 werken van Desiderius Erasmus (geb.1466/1469 – 1536) nodigt bezoekers uit met de humanist en wijsgeer mee te denken. De bibliotheek is hiermee de eerste die een erfgoedcollectie op deze interactieve manier tentoonstelt. Erasmus verbleef voor het eerst tussen 1514-1516 in Basel, Zwitserland. Na een verblijf in Leuven vestigde hij zich tussen 1521-1529 wederom in Basel. Na tussen 1529 en 1536 in Freiburg te wonen begon in laatstgenoemd jaar zijn derde verblijf in Basel. Waar hij het jaar daarop is overleden. De universiteitsbibliotheek in Basler Münster beschikt ook over een grote collectie Erasmiana. Met de hernieuwde uitgave van het zijn in 1616 verzorgde editie van het Nieuwe Testament [‘Das Bessere Bild Christi’] is het tweede halfjaar een tentoonstelling gewijd aan Erasmus in Basel georganiseerd.

Utrecht kandidaat voor City of Literature

Logo van Utrecht candidate City of Literature

Logo van Utrecht candidate City of Literature

Sinds 2004 zijn twintig steden door UNESCO als ‘Coty of Literature’ erkend, o.a. Praag, Dublin, Edimburgh, Granada, Krakau en Heidelberg. Tot op heden nog geen enkele Nederlandse plaats. Voor 2018 heeft de stad Utrecht zich kandidaat gesteld, bekendmaking van uitverkiezing vindt eind 2017 plaats. Op 24 januari is het bidbook gepresenteerd voorafgaande aan de uitreiking van de C.C.S.Croneprijs, de literatuurprijs van de stad Utrecht aan Wessel te Gussinklo. Voorzitter van het City of Literature-comité is senator Paul Schnabel, die opmerkte: Utrecht is vandaag de dag met de vele boekhandels, bibliotheken, schrijvers en festivals een echte literatuurstad’. (voor meer informatie zie o.a. www.boekendingen.nl en www.cityofliterature.nl )

utrecht2

Wethouder voor Cultuur in Utrecht Kees Diepeveen heeft op 24 januari in het Literatuurhuis het bidbook voor kandidatuurstelling van Utrecht als City of Literature in ontvangst genomen (Michaël Stoker)

utrecht1

Het voormalige monumentale postkantoor aan de Neude in Utrecht wordt momenteel ingericht als huisvesting van de centrale openbare bibliotheek

JAPSANSE FILMPLOEG VOOR NIJNTJE IN BIBLIOTHEEK UTRECHT

De ploeg van de NHK Japan Broadcasting Corporation was op de jeugdafdeling van de Centrale Bibliotheek Utrecht. Zij maken een anderhalf uur durende documentaire voor de Japanse televisie over de 16 februari op 89-jarige leeftijd overleden Dick Bruna, die zoals bekend enorm populair is in Japan. Op de jeugdafdeling filmde de crew het door Charlotte Dematons beschiderde Nijntje-beeld en de uitgebreide collectie Bruna boekjes voor baby’s, peuters en kleuters. Ook namen ze de moeder van Cato en de vader van Maris op, die hun kind voorlazen uit een Nijntje boekje. De documentairemakers waren benieuwd of het werk van Bruna nog leeft onder de Nederlandse kinderen en wat ze ervan vinden. De documentaire zal in het najaar worden uitgezonden in Japan. Nijntje zelf leeft in ieder geval. Op 21 juni 2017 wordt ze 62 jaar. Dat viert de bibliotheek met twee Nijntje-feesten, op 18 juni in de Centrale Bibliotheek en op 21 juni in de Bibliotheek Vleuterweide.

bieb

App: gratis bieb mee op vakantie. Uit: Haarlems Dagblad van 9 juni 2017.

Persmuseum en Beeld en Geluid fuseren

De laatste jaren hebben bezuinigingen geleid tot een verschraling van een aantal Nederlandse bewaarcollecties. De bibliotheek van het Tropeninstituut werd zelfs opgeheven en de collectie is grotendeels verhuisd naar de Bibliotheca Alexandrina in Egypte; de bibliotheek-documentatie van het Theater Instituut Nederland (TIN) is overgebracht naar Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam. Een subsidieaanvraag van het Persmuseum in Amsterdam bij de Raad voor Cultuur werd afgewezen. Het bestuur van deze instelling heeft thans besloten om zo kort mogelijk termijn te fuseren met het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid te Hilversum teneinde de collectie in stand te houden. Directeur Jan Müller van B en G. is momenteel al interim-directeur van het Persmuseum. Om de samenvoeging mogelijk te maken is bij de Raad voor Cultuur voor de komende vier jaar een subsidie van twee ton gevraagd. (IP, vakblad voor Informatieprofessionals)

Nieuwe toekomst voor bibliotheek Muziekcentrum van de Omroep

Sinds 2013 is vanwege ingrijpende bezuinigingen de omvangrijke muziekbibliotheek van de omroep gesloten, ressorterend onder de Stichting Omroep Muziek (SOM). Dankzij een eenmalige substantiële subsidie van het ministerie van OCW van 1,2 miljoen euro en een aanvullende subsidie van de gemeente Hilversum wordt de collectie momenteel gedigitaliseerd en wordt deze vanaf 2020 weer voor iedereen toegankelijk. ‘De digitale selectie die dan gereed is, zal gericht zijn op gebruik. De collectie is met ongeveer 800.000 titels een van de grootste in Europa, meer dan de helft is uitsluitend in Nederland te vinden: van lichte blaas- en salonmuziek en van hoorspelen tot experimenteel klassiek, maar ook originele bladmuziek van o.a. Toon Hermans en Harry Bannink en verder van moderne componisten als Hans Eisler en Louis Andriesssen, evenals originele arrangementen van the Ramblers of het VARA Dansorkest. Het is de bedoeling dat tegen die tijd wordt samengewerkt met het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid. Een klein deel van het archief, circa 5.000 stukken, is al gedigitaliseerd en toegankelijk via www.muziekschatten.nl

Bij de publieksverkiezing van het belangrijkste boek in 2016 is door een meerderheid gekozen voor De Nieuwe Bijbelvertaling. Hierna kreeg het dagboek van Anne Frank, het Achterhuis, de meest stemmen, gevolgd door In de ban van de ring van de Britse schrijver Tolkien.

Steeds meer boeken worden in eigen beheer uitgegeven

Het Amerikaanse bedrijf Bowker, dat het systeem van de International Standard Book Numbers (ISBN) beheert rapporteert dat in de Verenigde Staten steeds meer boeken in eigen beheer worden uitgegeven. De eerste helft van het laatste decennium laat een uitbreiding zien van 375%. Daarvan profiteert vooral de firma CreateSpace, dochter van de groep Amazon, het grootste platform voor het drukken van onafhankelijke publicaties. Ook in ons land verschijnen steeds meer boeken bij niet officiële uitgevers, zoals boekscout, Gopher, boekenmaker, boekenbent, mijneigenboek etc.

BOEKMAN 108: LEZEN IS IN!

Boekman-uitgave

Boekman-uitgave met tekening van Joost Swarte

De wereld van het boek vindt zichzelf dankzij digitale ontwikkelingen opnieuw uit. Niet alleen ontstaan er als gevolg van digitalisering allerlei nieuwe vormen, ook de grens tussen schrijver en lezer vervaagt. Hoe is het gesteld met het lezen in Nederland en hoe probeert het boekenvak de Nederlandse lezer te bereiken? In de speciale uitgave ‘Boekman Extra’ staat de schijnwerper op de één miljoen Nederlanders die zich in hun vrije tijd bezighouden met creatief schrijven. Wie zijn deze amateurschrijvers? ‘Cultuurindex Nederland’ heeft in samenwerking met het LKCA profielen opgesteld van amateurschrijvers op basis van literatuuronderzoek en een verdiepende analyse van bestaande onderzoeksgegevevens (secundaire analyses). KVB Boekwerk verzamelde unieke cijfers ten behoeve van een eerste analyse van de markt voor self-publishing. Boekman Extra is 6 september 016 verschenen op de website van de Boekmanstichting.

Weer een antiquariaat in Haarlem gesloten: Ysbrand van der Molen

antiquariaat

Exit: antiquariaat Ysbrand van der Molen in de Koningstraat Haarlem

antiquariaat1.jpg

Column over sluiting antiquariaat Ysbrand van der Molen door Frans van Deijl in het Haarlems Dagblad van 7 april 2017Een bijschrift invoeren

De Slegte na Leiden nu ook weer in Rotterdam

Na het faillissement van Polare nam De Slegte de voormalige De Slegtewinkels over in Vlaanderen, in Antwerpen, Gent, Leuven, Mechelen, Aalst, Brugge en Hasselt. Vanwege een te lage omzet zijn de winkels in Aalst, Brugge en Hasselt intussen weer gesloten. In ons land kwam 6 juni 2015 De Slegte terug in Leiden, sinds 8 oktober 2016 is daar een vestiging in Rotterdam aan toegevoegd. De intentie is ook in Amsterdam en Den Haag terug te keren.

slegte

Voorgevel van de in 2016 geopende vestiging van boekhandel De Slegte in Rotterdam

Vijfsterrenhotel in voormalige centrale openbare bibliotheek Amsterdam

De centrale openbare bibliotheek was lange tijd gevestigd aan de Keizersgracht 444, later uitgebreid met het grachtenpand Prinsengracht 587. Na de verhuizing naar de Oosterdokskade 143 is in het Prinsengrachtgebouw een chique vijfsterrenhotel Andaz gevestigd met een kleurrijk interieur ontworpen door Marcel Wanders. Hier vin je o.a. lichtinstallaties en een fascinerende collectie van videokunst. De veertig werken van deze collectie worden vertoond in de gangen, de lounge en de lobby.

Nieuw KinderBoekenHuis in Winsum geopend

winsum1

KinderBoekenHuis in Winsum (Gr.)

21 mei 2016 is na bouwkundige vernieuwingen die ongeveer een jaar duurden in een nieuw onderkomen het KinderBoekenHuis in Winsum, provincie Groningen, gestart met een van de grootste verzamelingen kinder- en jeugdboeken. De circa 30.000 boeken van de Stichting Kinderboek Cultuurbezit kunnen geleend worden. Een en ander kon worden gerealiseerd dankzij financiële steun van donateurs, het bedrijfsleven, fondsen, de gemeente Winsum en de provincie. Ook de Historische Vereniging Winsum heeft in het gebouw een plek gekregen voor haar archiefcollectie en met ruimte voor tentoonstellingen.

winsum2

Affichte tentoonstelling in het vernieuwde KinderBoekenhuis: Alleen op de wereld. dec. 2016-febr. 2017

De openbare bibliotheek van Delfzijl beheert sinds jaren een collectie literatuur Groningana; de openbare bibliotheek van Haren, Groningen, bezit een Dickensroom met een omvangrijke bewaarverzameling boeken van en over de beroemde Engelse auteur Charles Dickens, door verzamelaar H.Muda in bruikleen gegeven.

dickens

Vooromslag Dickens collectie bibliotheek Haren (Gr.)

In de ruimte worden ook vergaderingen en lezingen gehouden en is een officiële trouwlocatie. In 2009 verscheen een boekuitgave over de Dickens-collectie. Vanwege dreigende bezuinigingen op de bibliotheek dreigt de Dickensroom [kosten circa 12.000 euro op jaarbasis] gesloten te worden.

De Dickensroom in bibliotheek Haren (Gr.)

De Dickensroom in bibliotheek Haren (Gr.)

Dagblad Tubantia vermeldt in de krant van 23 februari 2017 op basis van gegevens van de Koninklijke Bibliotheek een overzicht van de tien best bezochte openbare bibliotheken van Nederland: 1) Deventer 9,3 bezoeken per jaar gerelateerd aan het aantal inwoners; 2) Arnhem 6,8;  3) Hengelo 6,6;  4) Nieuwegein  6,5; 5) Amersfoort 6,4;  6-8  Borne, Bussum-Naarden, Wageningen 6,2;  9)Gouda 6,1;  10) Almere 5,7.

https://localfocus2.appspot.com/58a45503da4be

Deventer.jpg

Ontwerp gebouw nieuwe openbare bibliotheek Deventer waarvan de opendtelling eind 2017 is voorzien

Nieuwbouw Asian Library in Leiden van start

De Universiteit van Leiden bouwt een nieuwe Asian Library boven op de Universiteitsbibliotheek aan de Witte Singel. De werkzaamheden zijn in mei 2016 begonnen en duren ongeveer half jaar. De Asian Library zal niet slechts plaats bieden aan de verschillende Aziatische collecties, ook wordt het een centraal punt voor studie en onderzoek (Vakblad voor Informatie Professionals).

Asian.jpg

Asian Library, UB-Leiden (visualisatie Yucon Amsterdam; ontwerp Katja Hogeboom Studio met Felsch architecten)

asian

Zo gaat de Asian library in Leiden er uit zien (Universiteit Leiden)

‘Dit jaar (2017) viert de Universiteit van Leiden samen met een aantal partners het “Leiden Asia Year”. Naar aanleiding van de feestelijke opening van de Asian Library op 14 september. Tijdens dit Azië-jaar staan meer dan tweehonderd evenementen op het programma, georganiseerd door de universiteit en musea zoals Volkenkunde, Oudheden, Boerhaave, Hortus Botanicus en het Sieboldhuis. Het aanbod varieert van wetenschappelijke symposia tot evenementen voor een breed publiek: tentoonstellingen, lezingen en presentaties over geschiedenis, cultuur en hedendaagse ontwikkelingen in Azië. In het Sieboldhuis is bijvoorbeeld een tentoonstelling te zien van het fotografisch werk van Caspar Faassen. In de Universiteitsbibliotheek kan men onder meer de tentoonstellingen : “Cultural Dynamics of Sanskrit”en “Mapping Asia” tegemoet zien.”

MECANOO-DELFT ONTWERP INTERIEUR LOCHAL TILBURG

Mecanoo, het architectenbureau van Francine Houben uit Delft, is geselecteerd om het ontwerp te maken voor het interieur van de LocHal in de Tilburgse Spoorzone. In de voormalige NS-werkplaats zal de openbare bibliotheek nieuwe stijl van Tilburg worden gevestigd.

Tilburg.jpg

De LOCHAL in Tilburg  welke o.a. wordt ingericht als bibliotheek

Bibliotheekblad nummer 3, 2017, bevat een interview met Francine Houben en prinses Laurentien over het op hun initiatief opgerichte Eye Opener Fonds. De bekroonde architect besloot in 2015 het prijzengeld verbonden aan de haar toegekende Prins Bernhard Cultuurfonds (ad 150.000 euro) in te zetten voor het ondersteunen van innovatieve, creatieve projecten die tot doel hebben het culturele en maatschappelijke belang van bibliotheken te stimuleren.

Plannen voor een nieuwe universiteitsbibliotheek in Amsterdam

atrium3

Het ontwerp van de nieuwe universiteitsbibliotheek in het voormalige Zusterhuis en de Tweede Chirurgische kliniek in de Tweede Doelenstraat en de Vendelstraat (MVSA Architects)

De huidige vestiging van de ub-Amsterdam aan het Singel heeft een chronisch tekort aan studieplekken, vandaar de plannen voor een nieuwe bibliotheek in de binnnestad op de plaats van en nabij het voormalige Binnengasthuis. De huidige bibliotheek aan het Singel is verdeeld over vijf panden, terwijl de universiteit dit graag bij elkaar zou zien. De nieuwe bibliotheek moet bovendien een ontmoetingsplan creëren op de toekomstige Binnenstadscampus.De plannen zijn te zien in een tentoonstelling in Vox-Pop in de Binnengasthuisstraat, waar ook de architecten van twee ontwerpen langskomen om hun ontwerp toe te lichten. Na de imput van medewerkers en studenten zullen de plannen verder worden uitgewerkt en het College van Bestuur moet in mei 2017 een besluit nemen, dat vervolgens wordt voorgelegd aan de medezeggenschapsraden. In juni volgt een defibitief besluit. (Het Parool, 23 maart 2017)

atrium1.jpg

In bovenstaande optie moet de universiteitsbibliotheek Amsterdam een opvallend atrium krijgen; ontwerp van MVSA Architects

KENNEMER NATUUR BIBLLIOTHEEK IN HAARLEM

Kennemer1

folder Kennemer Natuur Bibliotheek Haarlem

Kennemer2

vervolg folder Kennemer Natuur Bibliotheek Haarlem

In Haarlem is door de bioloog en geograaf Jan-Willem van Velzen het bedrijf AARDBALANS opgericht. Hij verzamelde zo’n 7.500 boeken over natuur, landschap en cultuurgeschiedenis en heeft deze ter beschikking gesteld van het publiek in de zogeheten KennemerNatuurBibliotheek ‘een schatkamer vol natuurbronnen’

Kennemer3

Studieruimte van de KennemerNatuurBibliotheek

 

Met behulp van vrijwilligers worden excursies en cursussen georganiseerd waarbij de studiebibliotheek als ondersteuning geldt. De collectie gaat over natuur in de volle breedte: heelal, flora, fauna, natuurbeheer, natuurbeleid, milieukunde, milieufilosofie, cultuurhistorie, wandelen, survival, natuurverhalen, natuurfotografie, natuureducatie, ruimtelijke ordening  etc. Op de website http://www.aardbalans.nl/bibliotheek.aspx kan worden nagekeken welke publicaties aanwezig zijn. Jan-Willem van Velzen is de initiatiefnemer en bibliothecaris van de natuurbibliotheek, die is gevestigd op het adres Brouwersstraat 57, Haarlem.

Kennemer2

Magazijn van de KennemerNatuurBibliotheek met initiatiefnemer Jan-Willem van Velzen

 

BIBLIOTHEEK VREDESPALEIS DREIGT VERLOREN TE GAAN

vredespaleis1

Hal van de nieuwbouw van de bibliotheek , verbonden met het Vredespaleis.

Het Rijk overweegt het subsidie voor de bibliotheek van het Vredespaleis in Den Haag stop te zetten. Daardoor dreigt een van de meest gerenommeerde juridische bibliotheken van de wereld verloren te gaan. De bibliotheek is sinds de oprichting van het Vredespaleis uitgegroeid tot een prestitieuse boekerij op rechtshistorisch gebied die door juristen, wetenschappers en studenten uit de hele wereld wordt geraadpleegd. Veel werken hebben  betrekking op de internationale politiek, geschiedenis van de diplomatie en de vredesbeweging. Tot haar bezit behoren ook oude drukken van Erasmus en Hugo de Groot. De bibliotheek wordt sinds 1931 aan de Carnegie Stichting  gesubsidieerd door het ministerie van Buitenlandse Zaken  Kamerlid Sjoerdsma van D66 heeft opheldering gevraagd aan minister Koenders. In de oprichtingsakte van de Carnegie Stichting wordt gesteld dat het doel van deze stichting is om te voorzien in de oprichting en onderhoud van een gerechtsgebouw en een bibliotheek. En herin staat ook dat Nederland zich verplicht voor eeuwig te zorgen voor het onderhoud en de efficiency van de Carnegie Stichting. Het Kamerlid wil daarom weten hoe het besluit om de subsidie te stoppen zich verhoudt tot die akte. De Carnegie Stichting, de eigenaar en beheerder, kon niet reageren (Maarten Brakema).

vredespaleis2.png

Interieur leeszaal van de bibliotheek van het Vredespaleis

Voorlinden.jpg

Interieur van bibliotheek in het nieuwe museum Voorlinden te Wassenaar, ontworpen door Andrea Milani uit Siena. Citaat van haar: ‘Het licht in de bibliotheek schijnt .vanuit de planken tegen de ruggen van de boeken, waardoor het licht gereflecteerd wordt. De boeken zorgen zo letterlijk voor verlichting’.   De boekerij bevat circa 40.000 boeken. Tussen de boekenplanken zijn 16 vitrines ingebouwd waarin kunstenaarsboeken worden getoond.

Voorlinden.jpg

Interieur van bibliotheek museum Voorlinden (foto Huub Dries Heemstede)

Voorlinden2

Kunstboek uit Museum Voorlinden. Het zwarte bolletje vóór het boek geeft de hoeveelheid gebruikte drukinkt weer. (foto Huub Dries)

Archief van Suriname keert terug naar Paramaribo

Goed verpakt in kisten gaan januari-februari 2017 in containers per schip terug naar Suriname. Het land heeft daarmee zijn complete archief weer terug. De pappieren (5,5 miljoen pagina’s die grotendeels via internet toegankelijk zijn))waren meer dan 100 jaar in Nederland opgeslagen in het Nationaal Archief in Den Haag, omdat in Suriname geen geschikte bewaarruimte aanwezig was. Eerder is overigens al in 2010 en 2015 een deel teruggezonden. Al het materiaal is gedigitaliseerd en waar nodig indien aangetast door schimmel ook gerestaureerd., verder opnieuw verpakt in mappen en dozen. Met hulp van Nederlands geld is een goed gebouw in Paramaribo gezet en zijn archivarissen opgeleid.

suriname

Het nieuwe gebouw van het Nationaal Archief van Suriname in Paramaribo

Utrecht neemt 1-1-2017 definitief afscheid van papier

Het archief van de gemeente Utrecht wordt met ingang van 1 januari 2017 als één van de eerste grote gemeenten in Nederland enkel nog volledig digitaal beheerd en bewaard. De dienstverlening en administratie worden hiermee ook volledig digitaal ingericht. Utrecht sluit met de digitale vervanging van het archief een tijdperk van 650 jaar aan papieren archivering af. (Geneanet)

utrecht

Vooraanzicht van het Utrechts Archief

Utrecht

Het in 1939 opgeleverde monumentale hoofdpostkantoor van Utrecht waarin in 2018 de centrale openbare bibliotheek zal worden gehuisvest (Katholieke Illustratie 1939

Nut-plaquette onthuld in Gorredijk

In 1784 is de Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen opgericht en in 1791 volgde eerste Nuts-uitleenbibliotheek. In 1935 telde ons land nog 269 nutsbibliotheken, enkele decennia later is de laatste opgeheven, wèl bestaan nog een aantal departementen van ‘t Nut. In 2015 bestond de bibliotheek van Gorredijk, voortgekomen uit het Nut, tweehonderd jaar. Dat is o.a. herdacht met de onthulling van een plaquette aan de gevel van de bibliotheek in herinnering aan de Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen (’t Nut).

Onthulling van Nuts-plaquette aan de gevel van de bibliotheek in Gorredijk

Onthulling van ’t Nut-plaquette aan de gevel van de bibliotheek in Gorredijk door wethouder Jonkman (foto Henk Stoelwinder)

Antiquariaat ’t Boekendaaltje gesloten.

Bijna 35 jaar telde Bloemendaal een antiquariaat, gevestigd in een loods achter het pand Bloemendaalseweg 88. Gesticht door de schrijfster Simone Schell, die slechts korte tijd bij de winkel betrokken was en mevrouw Fransje de Ruig-Westermann. Reden van stoppen begin december 2016 is dat zij het fysiek niet meer aankon. ‘Anders was ik gewoon doorgegaan, want het is héérlijk werk’, aldus berichtte zij in het Haarlems Dagblad.

Koning Willem-Alexander bezoekt onverwacht bibliotheek van Ter Apel

apel1

Tijdens een werkbezoek 4 april 2017 wandelde koning Willem-Alexander in gezelschap van burgemeester Leontien Kompier en commissaris van de koning in Groningen René Paas onverwacht de bibliotheek binnen en niet de apotheek aan de overzijde (foto Dagblad van het Noorden)

Apel

Twee asielzoekers in de bibliotheek in gesprek met de koning (foto RTV Noord)

GEDENKTEKEN VOOR JOOST ZWAGERMAN BIJ OPENBARE BIBLIOTHEEK ALKMAAR

Schrijver Joost Zwagerman (1963-2015) krijgt een gedenkteken bij de ingang van de centrale bibliotheek in zijn geboorteplaats Alkmaar. Dat is besloten door de gemeente Alkmaar. Het kan zo mogelijk in de zomer van 2017 worden onthuld. Het wordt in de muur van bibliotheek Kennemerwaard in het centrum van Alkmaar aangebracht en meet 1 meter bij 60 centimeter. Kunstenaar Pieter Bijwaard uit Bergen maakte een ontwerp voor het monument in natuursteen, waarin ook een tekst komt in een typografie van grafisch ontwerper Stephan de Smet uit Amsterdam. Zwagerman debuteerde in 1986 op 22-jarige leeftijd met de roman ‘De houdgreep’, het boek dat één jaar later werd gevolgd door de verhalenbundel ‘Kroondomein’. Drie jaar later bereikte Zwagerman met de roman ‘Grimmick!'(1989) een groot lezerspubliek. Daarop volgde ‘Vals licht'(1991), dat genomineerd werd voor de AKO Literatuurprijs en in 1993 werd verfilmd. In 2010 schreef hij het boekenweekgeschenk met de titel ‘Duel’, dat in een recordoplage van 958.000 exemplaren werd gedrukt (ANP-bericht)

Zwagerman.jpg

Joost Zwagerman (1963-2015)

Wie is de man achter Hendrik Groen?

groen

Twee bestsellers van Herman Groen: ‘Zolang er leven is’ en ‘Pogingen iets van het leven te maken’.

Weduwnaar van Gerrit Komrij start een Airbnb: Boek & Breakfast

Restantdeel Komrij-bibliotheek

Restantdeel Komrij-bibliotheek in Vila Pouca da Beira (Portugal) (De Volkskrant)

In een reportage in De Volkskrant Magazine boeken 30 juli 2016 laat Charles Hofman, weduwnaar van de in 2012 overleden schrijver Gerrit Komrij weten, dat hij in het Portugese huis Vila Pouca da Beira een Boek & Breakfast wil beginnen. Van de ooit 60.000 boeken is nog altijd een collectie van circa 30.000 in het huis aanwezig. Al voor het overlijden van Komrij (1944-2012) was tot een eerste afbouw besloten. Citaat: ‘Achteraf heerst in Vila Pouca spijt over de beslissing- de veiling bij Bubb Kuyper in Haarlem volgde enkele maanden na de uitvaarten in Amsterdam en Portugal. De meegereisde biograaf Arie Pos, docent Nederlands letterkunde in Coimbra, Lissabon en Oporto, tevens vertaler van Komrij, is meegereisd en zegt: ‘Er zijn gaten geslagen: in de verzameling scatologie, de strontboeken zeg maar, in de erotica, in wat hij had over Félicien Rops, in de collecties Victoriaanse auteurs en homoschrijvers. Veel van het mooie materiaal is weg.’ Van de aanvankelijke bedoeling van de villa een huis van dichters te maken, waar men zich rustig aan de poëzie kan wijden, is niet veel terecht gekomen. ‘Er zijn er tot dusver drie geweest: Erik Lindner, Mustafa Stitou en Menno Wigman. Daarna werd het stil’. Een van de partners, het Vlaams-Nederlands Huis De Buren in Brussel, wilde bij nader inzien niet financieel participeren. Daarom is de resterende bibliotheekcollectie gereorganiseerd en omdat verkoop van de villa en terugkeer naar Nederland niet aan de orde zijn en er via inkomsten brood op de plank moet komen staat het Komrij-huis nu op de site Airbnb  

Man steelt oude kaarten uit de Koninklijke Bibliotheek

voorbeeld

Voorbeeld van een uitgescheurde ingekleurde gravure uit 1690 vervaardigd door Dirk Jansz. van Santen (K.B.)

Tegen de 67-jarige Robin B. is een werkstraf van 120 uur geëist en een voorwaardelijke celstraf van twee maanden voor het ontvreemden van ongeveer 200 historische kaarten en platen uit de collectie van de K.B. De Hagenaar scheurde de afbeeldingen uit oude boeken en atlassen die hij op verzoek ter inzage had gekregen. Hij liep tegen de lamp toen hij zijn collectie aanbood bij een andere verzamelaar, die een en ander niet vertrouwde toen hij op een kaart het eigendomsstempel van de bibliotheek zag. De bij een politie-inval in 2014 voor 1 dag aangehouden verdachte ontkende, maar bij nader onderzoek bleek dat hij ook twintig kaarten uit werken van de Universiteitsbibliotheek Utrecht had gescheurd. De man leende al sinds 1997 boeken, maar zou pas omstreeks 2003 begonnen zijn met het uitscheuren. De eis van het OM naar aanleiding van een claim van de K.B. was verder de Koninklijke Bibliotheek een schadevergoeding van dertigduizend euro te betalen. Die eis is door de rechter teruggebracht naar 8.000 euro. De raadsman van Robin B. vroeg vrijspraak voor de verdachte omdat de in zijn huis aangetroffen platen eerlijk gekocht zouden zijn op de wekelijkse boekenmarkt op het Plein en bij antiquariaten en de afbeeldingen daarom door anderen moeten zijn ontvreemd. ‘Het is onterecht dat alle ballen nu op mijn cliënt gericht worden’, aldus de advocaat. (Maarten Bakker, Algemeen Dagblad, 20 mei 1916).

Gestolen brief van Columbus teruggekeerd in Rome

Columbus terug in Rome (Haarlems Dagblad)

Brief van Columbus terug in Rome (Haarlems Dagblad, 19 mei 2016)

Zeldzame postzegel 61 jaar na diefstal ontdekt en terug naar eigenaar

In 1955 werden 4 zogeheten ‘Jenny US posstage postzegels uit 1918 gestolen tijdens een filatelistische expositie in Virginia. Na zijn overlijden heeft de toenmalige eigenaar Ethel McCoy zijn postzegelcollectie nagelaten aan de Bellefonte, Pennsylvania Research Library. Twee van de gestolen ‘Jennys’ zijn eerder herontdekt, dat geldt thans ook voor een derde ‘Jenny-exemplaar/misdruk met een waarde van circa 200.000 dollar. Ook dit exemplaar is begin juni 2016 formeel overgedragen aan voornoemde bibliotheek.

Jenny.jpg

De teruggekeerde ‘Jenny stamp’, feitellijk een misdruk en daarom waardevol voor filatelisten vanwege het vliegtuig dat op de kop is afgebeeld.

Bladenruzie met Reed Elsevier

Duitse onderzoekers kunnen sinds 1 januari 2017 niet meer bij de wetenschappelijke tijdschriften die door Elsevier worden uitgegeven. Dat meldt ‘Nature’. De abonnementen zijn stilgelegd omdat onderhandelingen over nieuwe bibliotheekcontracten vastzitten. De Duitse instellingen vinden Elsevier te duur en bovendien is er geen voorstel om de kosten van open access voor eigen Duitse artikelen te regelen. In Taiwan boycot al driekwart van de universiteiten Elsevier vanwege te dure abonnementen en in Peru krijgen de universiteiten geen overheidsgeld meer voor abonnementen op wetenschappelijke bladen. Veel onderzoekers wijken nu uit naar de site Sci-Hub, waar artikels illegaal gedownload kunnen worden’ (De Volkskrant, 7 januari 2017).

Oudste bibliotheek van Marokko open voor publiek.

Fez

Vooraanzicht van de alQuaawiyyin bibliotheek in Fez, Marokko (Pierre Metivier)

In het Marokkaanse alQurawiyyin (Fez) richtte een vrouw Fatima Al-Fihri (dochter van een vermogende koopman) in het jaar 859 een moskee op gevolgd door een universiteit en een bibliotheek in de tiende eeuw. Sindsdien reizen vooral Arabische geleerden van overal naar Fez. De bibliotheek herbergt een verzameling van 4.000 zeldzame boeken en eeuwenoude manuscripten, o.a. de oudste geschriften van profeet Mohammed, een 9de eeuwse Koran geschreven op leer met Kuffische kalligrafie en het beroemde werk ‘Muqaddimah’ van de historicus Ibn Khaldun uit de 14 eeuw.

marokko1.jpg

De curator van de Quarawiyyin bibliotheek, Abdelfattah Boughchouf, opent het 14e eeuwse manuscript ‘Muqaddimah’ van de geleerde Ibn Khaldun  (Samia Errazouki/AP)

In de tiende eeuw deed de Franse geleerde Gerbert van Aurillac, die Arabische cijfers en astronomie in Europa introduceerde, de latere paus Sylvester II (van 999-1003), onderzoek in de bibliotheek. Deze antieke boekerij bevond zich nog vijf jaar geleden in een desolate toestand. Het ministerie van Cultuur in Marokko gaf een Canadees-Marokkaanse vrouw, architect Azizi Chaouni, in 2012 opdracht een nieuwe bibliotheek te bouwen. Verder is een restauratieplan voor alle oude geschriften in werking getreden. Intussen is de nieuwbouw van alle gemakken voorzien met temperatuur- en vochtigheidsregulatie en elektronische beveiliging, inclusief een café en sproeiers om af te koelen van de hitte. Tevens zijn de historische elementen in ere hersteld zoals het bijzondere tegel- houtwerk is gerestaureerd en is de gerenoveerde leeszaal sinds mei 2016 weer open voor bezoekers.

Leeszaal van de New York Public Library na twee jaar herstel heropend

De vernieuwde leeszaal van de New York Public Library

De na een verbouwing van twee jaar vernieuwde leeszaal (Rose Main Reading Room)  van de New York Public Library. Het publiek dat 5 oktober 2015 voor het eerst naar binnen mocht stroomde en masse toe. Zoals in de afgelopen eeuw een lange rij van schrijvers, hisorici en Nobelprijswinnaars naar stilte zocht.  (foto Stephan A.Schwarzman)

nypl2

De New York Public Library verhuist komende tijd 1,5 miljoen boeken naar ondergrondse kelders

NYPL3.jpg

Foto van het graven van de kelders onder de NYPL in de jaren 80 van de vorige eeuw. 

 

NYPL6.png

Het hoofdgebouw van de NYPL aan Fifth Aveniue uit 1895 wordt momenteel gerenoveerd door Mecanoo architecten uit Delft onder leiding van Francine Houben

Syrië’s geheime bibliotheek

Interieurfoto van geheime bibliotheek in Syrië (BBC)

Interieurfoto van geheime bibliotheek in Syrië (BBC)

syria4

Buitenaanzicht vanuit de geheime bibliotheek (BBC)

De BBC-radio heeft dankzij skype-verslaggever Mike Thomson in 2016 een reportage gewijd aan een ondergrondse bibliotheek gevestigd in de kelder van een bomvrij huis in Darraya, een voorstad van Damascus, bezet door pro-Assad militairen sinds 2012. Opgericht door o.a. Anas Ahmad, een vroegere student in de technische wetenschappen. Bijeengebracht zijn meer dan 14.000 boeken over allerlei onderwerpen. De afgelopen vier jaar zijn in de plaats ongeveer 2.000 personen gedood, daaronder een groot aantal burgers. Van de 80.000 inwoners is tot medio 2016 meer dan 10% gevlucht. Naast schoolboeken zijn de meeste boeken afkomstig uit door bombardementen verwoeste of beschadigde huizen. Ondanks de gevaren maken vooral kinderen, die niet begrijpen waarom er steeds wordt gebombardeerd en geschoten, gebruik van de geheime bibliotheek. Ook leraren en artsen maken gebruik van aanwezige academische publicaties. Verder is veel literatuur aanwezig van Westerse auteurs en van populaire Arabische schrijvers, zoals van dichter-toneelschrijver Ahmed-Shawqi en van de Syrische romanschrijver al Tanawi. Een lezer, genaamd Omar, zei: ‘Books motivate us to keep on going. We read how in the past everyone turned their backs on a particular nation, yet they still made it. So we can be like that too. They help us plan for life once Assad is gone. We can only do that through the books we are reading. We want tob e a free nation. And hopefully, by reading, we can achieve this.’

Lezeressen in de geheime bibliotheek (BBC)

Lezeressen in de geheime bibliotheek (BBC)

IRAK

Bagdad

Ontwerp voor een nieuwe Nationale (mega-)Bibliotheek in Bagdad, Irak door AMBC Architects

MANUSCRIPTEN UIT SYRIE GERED VAN ISIS in JERUZALEM

Jerusalem

Syrische manuscripten ondergebracht in de Sint Marcus orthodoxe kloosterbibliotheek in Jeruzalem (foto Matilda Gattini)

Jerusalem2

Shimon Can de monnik die verantwoordelijk is voor de orthodoxe kloosterbibliotheek in Jeruzalem.(foto Matilda Gattini)

EEN NOVITEIT/START-UP: WATERDICHTE BOEKEN ofwel BIBLIOBATH

 

Bibliobath

Bibliobath (uit: Uitkrant Amsterdam, zomer 2016)

MODERNSTE BIBLIOTHEEK VAN BELGIE OPENT IN MAART 2017 IN GENT

Gent10

De stadsbiblkiotheek van Gent, gesticht in 1804, in de Baudelokapel op een gravure uit 1853 met centraal de door architect Jean-Baptiste Pisson ontworpen leeszaal. Als eerste stadsbibliothecaris is benoemd de geleerde en verzamelaar Karel van Hulthem (1764-1832), de latere conservator van de Brusselse stadsbibliotheek. Hij wist in zijn privébezit te verwerven een verzameling van handschriften, behorende tot de belangrijkste middeleeuwse middelnederlandse literatuur met o.a. de abele spelen Esmoreit en Gloriant, genaamd het ‘Handschrift van Hulthem’, tegenwoordig een van de voornaamste bezittingen van de Koninklijke Bibliotheek Albertinum in Brussel.

gent

Voorgevel van de bepaald niet slechte hoofdbibliotheek van Gent, sinds 1992 gevestigd aan het Graaf van Vlaanderenplein in Gent, verhuist in januari 2017 naar een nieuw gebouw. Ik heb bovenstaand gebouw  in de loop van de jaren talrijke malen met plezier bezocht.

Na bijna 10 jaar van voorbereiding wordt 10 maart 2017 in Gent een hypermoderne openbare bibliotheek geopend die bij voorbaat al vergeleken wordt met instellingen als het Centre Pompidou in Parijs, de OBA in Amsterdam, de bibliotheek van Birmingham, de public libraries van Seattle en Vancouver, de Grande Bibliothèque van Montréal, de openbare bibliotheek van Sjanghai en de nieuwe centrale bibliotheek van het Deense Aarhus. De toenmalige Vlaamse minister van Cultuur Anciaux sprak in 2009 bevlogen: ‘Dit wordt iets van internationaal niveau waar mensen van ver buiten Gent naar zullen komen kijken. Een gebouw van absoluut topniveau. De Gentse cultuurschepen Lieven Decaluwe vulde aan: ‘Aanvankelijk hadden we een budget van 2.000 per vierkante meter, we trekken dat nu op naar 3.000. Dat is de investering die ze in Seattle hebben gedaan voor hun indrukwekkende bibliotheek (ontworpen door Rem Koolhaas). Voor 2.000 euro per vierkante meter kan je een bibliotheek bouwen zoals die van Amsterdam. Ook degelijk, maar we wilden nog een ietsje meer…qua architectuur, maar ook qua bibliotheek. We willen er alle modernste multimediatoepassingen aanbieden.’ Frans Beke, ex-burgemeester van Gent en voorzitter van De Waalse Krook, waar de bibliotheek wordt gebouwd, was misschien als enige iets bedaarder in dit verbale opbod. Hoewel: ‘Of het de allermooiste bibliotheek van Europa zal zijn, durf ik niet te zeggen. Maar Europese top wordt het zeker.’ Toparchitecten uit de gehele wereld konden een ontwerp inzenden. De wedstrijd werd uiteindelijk gewonnen door het Gentse architectenduo Ralf Coussée en Klaas Goris in samenwerking met het Spaanse architectenbureau Arnada Pigem Vilalta, dat eerder een fraaie wijkbibliotheek in Barcelona bouwde Gerenommeerde bureaus die meededen menen dat enig Gents chauvinisme bij de keuze heeft meegespeeld. Na de bekendmaking van het winnende ontwerp lijkt de mondiale aanpak waarover in 2009 nog sprake was wat teruggeschroefd, maar de intentie van een ontmoetingscentrum met bruisende activiteiten en de ambitie van twee miljoen bezoekers per jaar zijn gebleven. De kosten van het bouwproject aan de Waalse Krook zijn begroot op minimaal 65 miljoen euro. Het zeshoekige gebouw is vier verdiepingen hoog met zes bouwlagen en heeft een oppervlakte van ruim 20.000 vierkante meter. In februari 2017 worden de ongeveer 700.000 boeken naar de nieuwbouw verhuisd. Vanaf 11 maart zullen de nieuwe openingstijden zijn: maandag, dinsdag, woensdag, vrijdag en zaterdag van 10 tot 19 uur en op donderdag van 10 tot 21 uur.

krook

De nieuwe bibliotheek van Gent aan de Krook in aanbouw, december 2016

De nieuwe openbare stadsbibliotheek van Gent

De nieuwe openbare stadsbibliotheek van Gent (januari 2017)

Gent1.jpg

De eerste openbare stadsbibliotheek van Gent was vanaf 1804 gevestigd in de Baudelokapel aan de Ottogracht

gent0.jpg

Interieur van de Gentse bibliotheek in de Baudelokapel

gent4

De contouren van het nieuwe gebouw van de openbare bibliotheek Gent op 26-2-2015 (fotoWN)

gent5

Achterflap van in januari 2017 verschenen boek: ‘Van Ottogracht tot Krook’ door Dirk Musschoot

gent4

Een iconisch gebouw in Gent is de universiteitsbibliotheek met hoge boekentoren, een ontwerp van de bekende architect Henry van de Velde

80e Vlaamse boekenbeurs 2016 in Antwerpen.

Eén van de gezelligste boekenbeurzen in Europa (naast de Leipziger Buchmesse) is zonder twijfel de jaarlijkse beurs van Nederlandstalige boeken in Antwerp-Expo. In 2016 bezocht ikzelf dit boekenfestijn voor de tiende maal. Een geschiedenis vanaf november 1931: 80 jaar Boekenbeurs in acht beelden’ verscheen in een speciaal Knack Boekennummer. Zelfs tijdens de Tweede Wereldoorlog ging de beurs in 1940 en 1941 bescheiden door ondanks het feit er overal bommen vielen en papier schaars was. In 1942 was in de Marmeren zaal van de Stadsfeestzaal aan de Meir een portret van Adolf Hitler opgehangen, wat organisator Maurits de Meyer tot razernij bracht en voor hem reden was om er mee kappen. In 1943 is nog wel een ‘Tentoonstelling van het Boek’ georganiseerd. Alle boeken lagen toen in vitrinekasten achter glas. Zij het minder dan normaal was er vooral belangstelling vanuit studenten.

boeken.jpg

Boeken achter glas tijdens de Boekenbeurs Antwerpen in 1943

Na de bevrijding is de organisatie als vanouds voortgezet, met uitzondering van 2 x in 1949 en 1960 toen de Stadsfeestzaal niet vrij was en in 1952 moest de beurs drie dagen voor het geplande einde wijken voor een duivenbeurs. In 1971 was het wederom hommeles. Vijf weken voor de opening kregen de organisatoren, intussen met een traditie van bijna 35 jaar, te horen dat het stadsbestuur de Stadsfeestzaal wilde gebruiken voor de verkiezingen. De beurs week toen uit naar wat toen nog het Bouwcentrum heette, nu Antwerp Expo. Toch was de nieuwe locatie een succes met 85.000 bezoekers. De eerste signerende auteur op de beurs in 1935 was de Vlaamse activist Wies Moens. Talrijke andere letterkundigen, strip- en non-fictieschrijvers volgden. Over die signeersessies doen talrijke verhalen de ronde. Zo kwam Jef Geeraerts in tropenpak tekenen en Toon Hermans kreeg bescherming omdat hij door het enthousiaste publiek bijna werd verpletterd. Zelf bemerkte ik twee jaar geleden hoe populair Jan Mulder in Vlaanderen is, iedereen leek met hem op de foto te willen. Bekend is de anekdote ooit verteld door Walter van den Broeck. Op een dag in 1973 zijn Van den Broeck en Hugo Claus aan het signeren. Een meisje van 12 komt aan de tafel van Claus staan en vraagt: ‘Bent u ook een schrijver, mijnheer/?’ ‘Nee’ antwoordt Claus, ‘maar de mijnheer naast mij is een voortreffelijke schrijver’. Hij schuift het papiertje door aan Van den Broeck en die signeert met ‘Hugo Claus’. ‘Je hoeft hem niet te geloven, meisje’ zegt hij erbij. ‘de man naast mij is de grootste schrijver van de wereld’. Claus protesteert niet, neemt het papier en signeert met ‘Walter van den Broeck’. In 1963 bracht koning Boudewijn voor het eerst een bezoek aan de beurs. Sindsdien waren hij en zijn broer Albert II trouwe bezoekers. Soms stootten ze daar op speciale figuren, zoals onderstaande deerne.

Albert.jpg

Koning Albert 11 kijkt verrast naar een debutante op de boekenbeurs van Antwerpen (2006)

Het meest memorabele bezoek schijnt toch van prins Filip in 1998 te zijn geweest. Filip houdt halt bij de schrijver Ivo Michiels. Hij neemt zijn boek ‘Sissi’ vast en kijkt naar de cover. ‘Maar dat bent u en Sissi’ zegt prins Filip aan Ivo Michiels. ‘Bent u al zo oud?’ Nee, dat zijn Romy Schneider en ik monseigneur’, antwoordt Michiels. ‘Zij speekt Sissi in de gelijknamige film uit 1955’. De prins legt het boek terug en neemt ‘Brief aan Boudewijn’ van Walter van den Broeck vast. ‘En waarover gaat uw boek? ‘vraagt hij. ‘Het is een fictieve wandeling met uw oom door het Olen [=plaats in België] van mijn jeugd’, antwoordt van den Broeck. Waarop de prins verbaasd vraagt: ‘Is het fantasie?’  Rellen rond boeken en schrijvers zijn er in de loop van de jaren verscheidene geweest, zoals in 1969 rond de uitgave ‘Ali, de guerillero’ van René Swartenbroekx, een jeugdboek over de vriendschap tussen een Palestijn en een Jood. Het boek werd bekroond, maar de Joodse gemeenschap was woedend omdat daarin en Israëlitische minister wordt gegijzeld De auteur ontving doodsbedreigingen en kreeg bescherming. De meest legendarische rel is die van 1999 toen Herman Brusselmans zijn ‘Uitgeverij Guggenheimer’ op de beurs presenteerde, waarin allerlei seksuele toespelingen op modeontwerpster Ann Demeulemeester. Brusselmans laat de hoofdpersonage over haar zeggen: ‘Ik ben ooit ‘ns met die griet naar bed geweest. Zo’n dwergpoliep met puitenogen en haar van haar pruim tot op haar rug.’ . Zij was not amused en diende een klacht in en het boek werd tijdens de boekenbeurs uit de handel gehaald, wat weer leidde tot een protestactie van een aantal auteurs die van censuur spraken.

brusselmans

Het omstreden boek van Herman Brusselmans dat tot grote consternatie leidde in 1999.

Bij de organisatie Boek.be zijn ongeveer 400 uitgevers aangesloten. In de Vlaamse krant ‘De Morgen’schreef Joëlle de Ceulaer een opiniestuk: ‘Graag euthanasie voor de Boekenbeurs’, aan de hand van 5 stellingen: 1) Er gebeurt nooit iets interessants, 2) het boek wordt fameus overroepen, 3) er heerst regelrechte censuur, 4) het concept deugt allang niet meer, 5) Antwerpen is de verkeerde locatie. Daarop kwam een storm van kritiek. Weliswaar werd in 2011 de boekenbeurs door 167.000 mensen bezocht, in 2016 was het aantal nog altijd boven de 150.000. Twee voor mij opvallende zaken zijn: het grote aantal kinderen en jongeren dat op de beurs rondloopt en verder dat er gelet op de volle tassen –zeker vergeleken met onze Manuscripta in het verleden – zoveel boeken op de beurs worden gekocht.

Museum Pantin Moretus na verbouwing heropend.

Plantin.jpg

Letterkasten en drukpersen in museum Plantin Moretus, Antwerpen

Mainz, de stad waar Gutenberg zijn uitvinding van het drukken met letters voor het eerst toepaste in Europa, beschikt over een uitgebreid Gutenbergmuseum, helemaal gewijd aan de geschiedenis van de boekdrukkunst. De stad Antwerpen heeft een museum op de Vrjdagmarkt, waar de uit Frankrijk afkomstige Christoffel Plantin en de familie Moretus meer dan 300 jaar werkten en de zet- en drukmachines, letterkasten etc. na opheffing in originele staat zijn bewaard gebleven. In 1570 was de Officina Plantinia de grootste drukkerij/uitgeverij van Europa. Het museum staat op de UNESCO-Werelderfgoedlijst en bevat een grote en kleine bibliotheek waar alle Antwerpse uitgaven worden bewaard. Een nieuwe online inventaris is ‘work in progress’ en voor het unieke archief is een nieuw depot gebouwd. In de nieuwe leeszaal kunnen boeken worden geraadpleegd en worden lezingen gehouden. Bij het Plantin-museumcomplex bevindt zich tevens het stads Prentenkabinet waar tekeningen en gravures worden bewaard.

ant

Een van de twee historische bibliotheken in Museum Plantin Moretus

Eeuwenoude grafstenen ontdekt in toekomstige bibliotheek van Mechelen.

Met ingang van 2018 zal de openbare stadsbibliotheek van Mechelen verhuizen naar het gerestaureerde Predikherenklooster in de Goswin de Stassartstraat. Met het project is een investering gemoeid van 22 miljoen euro, waarvan de Vlaamse overheid ongeveer de helft subsidieert. Begin 2016 had een oudheidkundig onderzoek plaats en dat leverde verrassende resultaten op: 55 grafstenen, allemaal te dateren in de 16de en 17de eeuw. De zerken werden op gemiddeld vijftien centimeter onder de huidige vloer aangetroffen.

grafstenen

De ontdekte grafstenen in de toekomstige bibliotheek van Mechelen (foto Patrick Hattori)

In de historische stad Mechelen bevindt zich ook de 18e eeuwse bibliotheek van de Mechelse kardinaal d’Alsace, uniek voorbeeld van een religieus-wetenschappelijke collectie uit de 18e eeuw, die destijds een semiopenbaar karakter had omdat de talrijke kanunniken, priesters en seminarieprofessoren hiervan gebruik mochten maken. De boekerij wordt thans door de Belgische overheid erkend als Vlaams Topstuk.

alsace

Uit de boekerij van kardinaal d’Alsace

NIEUWE BIBLIOTHEEK IN HET MUSEUM VAN HEDENDAAGSE KUNST( IN ANTWERPEN (M HKA)

Het M HKA is op 25 maart 2017 heropend na een grondige renovatie. Het innovatieve project werd met Axel Vervoordt en de Japanse architect Tatsuro Miki ontwikkeld. Met de vernieuwde bibliotheek/leeszaal als hart van het Museum van Hedendaagse Kunst Antwerpen eerste beleveniservaring is een belangrijke onthaalinfrastructuur, zowel digitaal als ervaringsgericht.

bieb2

Zicht op de vernieuwde leeszaal/bibliotheek in het Museum van Hedendaagse Kunst Antwerpen

bieb3

Nog een foto van de bibliotheek in het Museum van Hedendaagse Kunst Antwerpen (M HKA)

Koninklijke Bibliotheek Albertinum Brussel

Miniatuurmanuscript Rijmbijbel van Jacob van Maerlant (KB-Brussel)

Manuscript Rijmbijbel van Jacob van Maerlant met miniatuur van God die de wereld schept. (KB-Brussel)

Onder de rijke collecties van de Koninklijke Bibliotheek van België op de Kunstberg bevindt zich het rijkst gedecoreerde handschrift van de ‘Rijmbijbel’ van Jacob van Maerlant uit 1271, met als eigenlijke titel ‘Scholastica in dietschen’, een vertaling en bewerking van ‘Historia scholastica’ van Petrus Comestor ofte Pierre le Mangeur (overleden in 1179). De Rijmbijbel bevat talrijke miniaturen met overvloedig gebruikt bladgoud. In 2015 is gestart met conservatie, ontsluiting en valorisatie van dit manuscript nummer 15001. Het is intussen volledig gerestaureerd en gedigitaliseerd. De Belgische K.B. beschikte al over enkele studiekabinetten van schrijvers zoals Michel de Ghelderode, Emile van de Velde en Emile Verhaeren.

Michel.jpg

Kabinet van de schrijver Michel de Ghelderode (1898-1962), een Franstalige auteur van Vlaamse origine, in de Koninklijke Bibliotheek te Brussel.

De instelling bevat tegenwoordig tevens in zes zalen een ‘Librarium, museum over de geschiedenis van het boek, geschriften en bibliotheken’. De afzonderlijke ‘Librije van de Hertogen van Bourgondië’ bevat een 300tal handschriften uit de 14e en 15 eeuw, pareltjes van de Vlaamse miniatuurkunst. Dankzij een investering van 5 miljoen euro worden deze gedigitaliseerd en vanaf 2019 tentoongesteld in ‘een multimediaal museum’ in het hart van de K.B. op een oppervlak van circa 2.000 vierkante meter.

librije1

De librije-galerij opent september 2019 en mikt op 100.000 betalende bezoekers per jaar en moet 1 van de 10 topbezienswaardigheden van Brussel worden.

De muziekafdeling van de Koninklijke Bibliotheek van België heeft december 2016 de collectie van Toots Tielemans verworven. De Brusselse jazzmuzikant overleed op 22 augustus 2016 op 94-jarige leeftijd.

Verhuizing historische abdijbibliotheek Bornem van start

De verhuizing van de abdijbibliotheek Bornem is in oktober 2016 van start gegaan. Tienduizenden boeken verhuizen na jaren van voorbereiding en inpakken van de Sint-Bernardusabdij naar het Rijksarchief in Beveren in afwachting van restauratie en renovatie van het klooster. De verhuisoperatie maakt deel uit van een grootscheeps project voor de conservering van de bibliotheek, begonnen in mei 2013. Ongeveer 80 enthousiaste vrijwilligers zetten zich de voorbije jaren in voor de inventarisatie van de circa 50.000 boeken. Tegelijkerijd zijn de boeken gestofzuigd. Met het tijdelijk overbrengen naar Beveren is de renovatie van het bibliotheekgebouw aangevangen.

bornem

De bibliotheek van Bormen op een foto al ten dele ingepakt. De bibliotheek van de St.Bernardusabdij is een van de belangrijkste erfgoedbibliotheken in de provincie Antwerpen. De collectie bevat onder meer talrijke handschriften, incunabelen en postincunabelen waaronder een belangrijk aantal oude drukken over de heilige Bernardus en de Cisterciënzerorde. De bibliotheek is gebouwd in 1871 en is ontworpen als een pronkzaalbibliotheek. (Vlaamse Erfgoedbibliotheek)

Halle

Boekenkakker bevuilt boeken in bibliotheek van Halle. Het personeel zit met de handen in het haar, niemand heeft iets gezien en cameratoezicht op het toilet ontbreekt. ‘Hopelijk kan de de politie de vandaal oppakken. Het toilet gat op slot en wie dringend moet, kan de sleutel vragen bij de balie. Uit: De Standaard van 15 juni 2017

boekentoiletwolsack

In Antwerpen (Wolsack) bevindt zich een boekentoilet, maar daar kwam de”boekenkakker” niet.

Boekenkakker geïdentificeerd en opgepakt 27-6-2017

De politie van de Belgische gemeente Halle heeft de daar beruchte “boekenkakker” opgepakt. Hij kon pas worden aangehalen nadat hij in een carnavalswinkel zijn behoefte achterliet en daarbij werd gefilmd. De eigenaar van de winkel gaf de met een camera gemaakte filmbeelden an de poltie. Met deze beelden ging de politie naar de de bibliothreek. Enkele medewerkers herkenden de man als een vaste klant die dagelijks de balie passeerde. Vervolgens kon de “boekenkakker” worden opgepakt (Nieuwsblad België).

 

Frankrijk

De gerestaureerde Labrouste-leeszaal van de Nationale Bibliotheek van Frankrijk in Parijs

De gerestaureerde Labrouste-leeszaal van de Nationale Bibliotheek van Frankrijk in Parijs (Marchand Meffre)

De geschiedenis van de Bibliothèque Nationale de France gaat terug tot 1368. In 1996 is de nieuwbouw Site François Mitterrand geopend, een bouwwerk met 4 torengebouwen en een vloeroppervlak van 60.000 vierkante meter, ontworpen door Dominique Perrault. Het oude gebouw van Labrouste aan de Rue Richelieu in het centrum van de stad Parijs is gedurende een decennium gerenoveerd door de architecten Bruno Gaudin en Virginie Brégal en huist behalve leeszalen o.a. de afdelingen handschriften, atlassen en kaarten, munten en penningen e.d. De eerste fase is sinds kort voltooid en de tweede fase van herstel zal naar verwachting in het jaar 2020 gereed komen.

Nieuwe openbare bibliotheek van Caen 13 januari 2017 geopend

Panoramafoto nieuwe openbare Bibliotheek van Caen

Panoramafoto nieuwe openbare Bibliotheek van Caen (Philippe Ruault)

In de Franse stad Caen is de grote openbare Bibliothèque Alexis de Tocqueville geopend. Het gebouw is ontworpen door OMA )in 1975 door o.a. Rem Koolhaas in Rotterdam gesticht, tegenwoordig een internationaal architectenbureau), in samenwerking met Barcode Architects en Clement Blanchet Architecture Het gebouw, dat 12.000 vierkante meter omvat, bestaat uit een kruisvormige plattegrond. Alle vleugels van het pand wijzen in de richting van de voornaamste plekken en gebouwen in de stad. Het gebouw is voorzien van glazen gevels met grote openingen die zicht bieden naar binnen en buiten. De bibliotheek fungeert als ontmoetingscentrumcentrum voor de regio [de stad telt 108.000; de agglomeratie 385.000 inwoners] en bevat o.a. transparante leeszalen, een auditorium, tentoonstellingsruimte en een restaurant met terras aan het water. De bovenste verdieping bevat een ruimte voor kinderen, kantoren en logistieke voorzieningen en de kelder is gereserveerd voor het archief en de historische collectie van de bibliotheek.

Zicht op de januari 2017 geopende bibliotheek van Caen vanaf het water gezien

Zicht op de januari 2017 geopende bibliotheek van Caen vanaf het water gezien (foto Philippe Ruault)

caen

De bibliotheek in Caen. Voor de opening was architect Rem Koolhaas ingevlogen vanuit Monaco om de Franse minister van Culuur, Audrey Azoulay rond te leiden in zijn nieuwe spectaculaire creatie (foto interieur Delfino Sisto Legnani)

varna1

OMA maakte het ontwerpplan voor de nieuwe bibliotheek in Varna (Bulgarije) die momenteel wordt gebouwd en in 2020 gereed komt. Impressie van de voorgevel.

Koolhaas.jpg

20 december 2016 maakte architect Rem Koolhaas, oprichter en directeur van OMA (= Office for Metropolitan Architecture)  in de V.S. bekend dat de 6 overzeese vestigingen van OMA in Hong Kong, Beijing, New York, Doha, Dubai en Brisbane (Australië) meer zelfstandig, losser van het hoofdkantoor in Rotterdam , gaan werken.

GROOT-BRITTANNIE

british

Monty Python in British Library (Haarlems Dagblad, 14 juni 2017)

demonstratiebrixton

Demonstratie tegen sluiting bibliotheek in Brixton, Londen

De openbare bibliotheken in Groot-Brittannië en Noord-Ierland zijn bij een inventarisatie liefst 25 miljoen boeken kwijt. Op de planken staanj momenteel 52,3 miljoen boekwerken en dat zijn er om onverklaarbare reden ongeveer 25 miljoen minder dan bij e vorige telling in 1996. De bibliothecarissen in het Verenigd Koninkrijk zijn verbaasd en ongerust te meer dar de laatste jaren talrijke openbar bibliotheekfilialaen vanwege bezuinigingen zijn gesloten ofwel zijn geconfronteerd met kortingen op de budgetten. (maart 2017)

demonstratie2

Demonstratie tegen sluiting van een Carnegie library, Lougbborough Junction,  Londen

carnegie

Citaat van Andrew Carnegie die groot dacht en groot handelde

Duitsland

Tweede dag bezoek Koning en Koningin aan Saksen, Saksen-Anhalt e

9 februari 2017 Bezoek aan de Herogin Anna-Amalia Bibliotheek in Weimar bij gelegenheid van koninklijk bezoek aan de deelstaten Thüringen, Sachsen  en Sachsen-Anhalt van 7-10 februari mede vanwege Luthet jaar 1517-2017 (ANP, Robin van Lonkhuysen)

toespraak

Tpespraak van koning Willem Alexander in de Anna-Amalia Bibliothek Weimar (Jasper Kettner)

weimar2

Bezoek van het koninklijk paar 9-2-2017 aan het Goethe-Schiller Archief in Weimar (foto Jasper Kettner)

lutherstube

Koning Willem Alexander en koningin Maxima in de ‘Lutherstube’van de Wartburg in Eisenach, waar kerkhervormer Maarten Luther het Nieuwe Testament in de Duitse taal vertaalde (EPA)

leeszaal.jpg

Leeszaal van de Staatsbibliotheek in (West-)Berlijn (C.Kösser)

Tijdens de Frankfurter Buchmesse 2016 verscheen een ‘Bericht zur Lage der Bibliotheken, Zahlen und Fakten’ met statistische gegevens van de gezamenlijke openbare bibliotheken (9.117) en 254 wetenschappelijke bibliotheken over 2015.

bibliotheken

Bibliotheekstatistieken Duitsland over 2015

Deutsche Nationalbibliothek in Frankfurt am Main

Nationale Bibliotheek in Frankfurt am Main (Stephan Jockel)

Koblenz1

Forum Koblenz met Stadtbibliothek, Museum Mittelrhein en Romanticum (tentoonstellingsruimte)

Koblenz2

Interieur stadsbibliotheek Kobenz, geopend in 2013

STADSBIBLIOTHEEK VAN BAUTZEN GEEFT VAN JODEN GEROOFDE BOEKEN TERUG

Bautzen2

Stadtbibliothek Bautzen

Uit onderzoek is gebleken dat ongeveer 500 verdwenen boeken, door de nazi’s in 1934 in beslag genomen, en geveild  van de Joodse ondernemersfamilie Tietz van de warenhuisfamilie Hertie, destijds eigendom van Hermaan Tietz & Cie.) zijn teruggevonden in de collectie van de stadsbibliotheek en teruggegeven aan de erfgenamen.

Bautzen1.jpg

Een deel van de boeken oorspronkelijk afkomstig van de Joodse familie Edith en Georg Tietz

STADSBIBLIOTHEEK VAN DRESDEN NAAR NIEUWE HUISVESTING

SchaukastenEntwurf2015_01_großes_Format.indd

De nieuwe Zentralbibliothek die op 29 april 2017 in het ‘Kulturpalast’ van Dresden officieel zal worden geopend. Het oppervlak van de bibliotheek bedraagt 5.000 vierkante meter, telt 450 zitplaatsen en zal 54 uur per week open zijn voor het publiek

Beieren geeft 543 boeken terug aan Napels

De Zuid-Duitse deelstaat Beieren heeft aan de Italiaanse autoriteiten meer dan 500 antieke boeken teruggegeven  die tussen juni 2011 en april 2012 waren gestolen uit de Biblioteca dei Girolamini in Napels. In 2012 werden de boeken in een veilinghuis in München aangetroffen en in beslag genomen. De toenmalige directeur van de Italiaanse bibliotheek, Marino Massimo de Caro, is om zijn rol in de diefstal tot zeven jaar gevangenisstraf veroordeeld. Ook de toenmalige directeur van het veilinghuis bleek in het complot te zitten en is ontslagen en intussen ook veroordeeld. Het gaat om in totaal 543 boeken, waaronder eerste drukken van beroemde geleerden als Nicolaas Copernicus, Johannes Kepler en Galileo Galilei, veelal uit de 16e en 17e eeuw met een geschatte waarde van minimaal 2,5 miljoen euro.

napels

Interieur van de in 1586 opgerichte Biblioteca dei Girolamini in Napels

ITALIE

trento

Eind november 2016 is de nieuwe universiteitsbibliotheek van Trente (Trento) in de  Italiaanse autonome regio Trentino-Zuid-Tirol geopend. De instelling telt ruim 300.000 boeken en 400 studieplekken.

La Biblioteca universitaria centrale (Buc) di Trento progettata da Renzo Piano

Interieur van de universiteitsbibliotheek in het Italiaanse Trento

Zwitserland

Tot eind 2016 zijn 12,11 miljoen pagina’s gedigitaliseerd en online geplaatst door de Nationale Bibliotheek van Zwitserland in Bern Dat is overigens nog geen half procent van de totale drukbestanden. De bibliotheek telt anno 2017 2,9 miljoen boeken en 878.000 tijdschrift- en krantenbestanden.

Zentralbibliothek Zürich viert eeuwfeest

Gravure van de vroegere stadsbibliotheek in de 'Wasserkirche' Zürich

Gravure van de vroegere stadsbibliotheek vanaf 1633  in de ‘Wasserkirche’ Zürich

wasser

Koninklijke bezoekers in de ‘Wasserkirche’ als stadsbibliothek van Zürich op een tekening van Franz Hegi, 1845).

Binnenplaaats van de jubilerende Zentralbibliothek Zürich (Walter Bieri)

Binnenplaaats van de jubilerende Zentralbibliothek Zürich (Walter Bieri)

In 1917 is de oude stadsbibliotheek voor de burgers van Zürich een fusie aangegaan met de (regionale) Kantonsbibliotheek, wat een eeuw verder heeft geleid tot de grootste kantons- stads- en universiteitsbibliotheek van het land. In 2016 hebben 50.820 personen boeken geleend en de instelling beschikt momenteel over 890 studieplaatsen. Inclusief alle instituuts- en faculteitsbibliotheken + de 14 Pestalozzi-bibliotheken zijn in 2015 door 940.000 bezoekers in totaal meer dan 2,7 miljoen fysieke boeken en elekronische media geleend. Van januari tot december 2017 vinden allerlei festiviteiten plaats, zoals concerten, tentoonstellingen, lezingen, jubileumpublicaties etcetera.

Programma 100 Jahre Zentralbibliothek Zürich

Programma 100 Jahre Zentralbibliothek Zürich

De door de Spaanse architect Calatrava in 2004 ontworpen 'zwevende' rechtswetenshappelijke faculteitsbibliotheek in Zürich

De door de Spaanse architect Santiago Calatrava (geb.1953) in 2004 ontworpen ‘zwevende’ rechtswetenschappelijke faculteitsbibliotheek in Zürich

89-jarige Zwitser Christian Hürlemann reproduceert middeleeuwse buidelboek

In de Middeleeuwen werden zogeheten buidelboeken in klein formaat die door reizigers, vooral pelgrims op bedevaarten werden meegenomen. Wereldwijd zijn er minder dan 30 van bewaard gebleven, grotendeels aanwezig in musea en bibliotheken.

buidelboek15

Voorbeeld van een 15 eeuws buidelboek uit Neurenberg , een Duits gebedenboek uit circa 1480. Baron van Westreenen uit Den Haag kocht het in juli 1836 voor 6 shilling bij Longmans & Co. in Londen. Een bijschrift invoeren

omslag

Omslag van Boethius, ‘The Consolation of Philosophy’ met buidelboek uit de Harvard-bibliotheek als illustratie.  Vertaling door David R.Slavitt (Harvard University Press, 2008). De wijsgeer Boethius leefde rond 500 na Christus in Italië. Van het boek is ook een Nederlandse vertaling verschenen.(zie ook: http://www.boekendingen.nl)

Toen de schrijver en uitgever van ‘Edition 100-1’Christian Hürlemann in 1976 voor het eest een buidelboek, een liederenboek, getiteld ‘Gassenhawerlin’, uit 1535, zag in de muziekafdeling van de Zentralbibliothek van Zürich, kwam bij hem het plan op na zijn pensionering in een kleine oplage een facsimile-uitgave te vervaardigen.Dat is hem thans lekt met de exacte reproductie van 99 exemparen (+ 9 proefexemplaren)   (Tages-Anzeiger, 5 maart 2016)

buidelboek2.jpg

Christian Hürlimann (89) met in zijn hand een in eigen beheer vervaardigde facsimile van en Zwitsers buidelboek uit 1535. Een bijschrift invoeren

Waar Luzern tot bezinning komt: nieuw leven voor de het oude Kapucijnenklooster Wesseling

De retraitebibliotheek in Luzern

De gerestaureerde bezinningsbibliotheek in Luzern

Het grote 19e eeuwse gebouw van klooster Wesemlin vraagt om contemplatie en een leven van bezinning. Woonden hier drie decennia geleden nog 50 broeders, dat aantal is anno 2016 gedaald tot 15. Het bouwwerk is intussen geregistreerd tot nationaal erfgoed en heeft na een grondige renovatie een nieuwe functie gekregen als spiritueel (stilte)centrum waar mensen een kamer kunnen huren om via retraite en mediatie tot rust te komen. Ook de voormalige kloosterbibliotheek, waar zich ook het archief bevindt ondergaat een restauratie en gehoopt wordt dat nog in 2017 het nieuwe ‘Wesemlin’ in gebruik kan worden genomen.

2600 jaar oude mummie van kloosterbibliotheek ter discussie

Kloosterbibliotheek Sankt Gallen

Kloosterbibliotheek Sankt Gallen

Het klooster van Sankt Gallen dateert uit de 9e eeuw en bevat een prachtige pronkzaalbibliotheek die als museum voor het publiek is opengesteld. Eén van de schatten van de bibliotheek is de gemummificeerde dochter van een priester, die ongeveer 2600 jaar geleden in Egypte leefde. Het stoffelijk overschot met de naam ‘Schepene’ is uitzonderlijk goed geconserveerd en wordt beschouwd als de fraaiste mummie van Zwitserland. Daniel Studer, directeur van het historisch en volkenkundig museum in Sankt Gallen heeft na een tijdelijke uitstalling in haar museum te kennen gegeven dat zij Schepene graag permanent in het museum zou willen tentoonstellen in ruil voor bijvoorbeeld een antieke crucifix en/of materiaal van een vroegere abt welke voorwerpen volgens haar beter in de bibliotheek passen. De kloosterbibliothecaris Cornel Dara voelt echter niets voor zo’n ruil. Hij zegt: kloosterbibliotheken hebben als 18e eeuwse voorlopers van musea niet slechts boeken maar ook allerlei curiositeiten verzameld, van Chinese tabakspijpen tot tanden van krokodillen. Uitgezocht is hoe de mummie in de kloosterbibliotheek terecht is gekomen. Nadat Napoleon in 1798 Egypte had veroverd begon in West-Europa de ‘Egyptomanie’. Graven werden geplunderd en mummies en zelfs obelisken zijn naar Europa versleept. Karl Müller von Friedberg, een Zwitsers diplomaat en politicus verwierf het gemummificeerde lijk en liet dat na zijn overlijden in 1836 na aan de kloosterbibliotheek. Aan die eigendomsverhoudingen kan volgens Cornel Dora niet getornd worden. (Tages-Anzeiger, 5 maart 2016).

De mummie van 'Schepene' in de kloosterbibliotheek van Sankt Gallen

De mummie van ‘Schepene’ in de kloosterbibliotheek van Sankt Gallen

Noorwegen: Spitsbergen OPRICHTING VAN EEN ARCTISCH WERELDARCHIEF

Spitsbergen

Op de Noorse eilandengroep Spitsbergen (Svalbard) is een Arctisch wereldarchief geopend. Belangrijke documenten kunnen voortaan voor komende generaties veilig worden opgeslagen in een buiten bedrijf gestelde kolenmijn nabij de stad Longyearbyden. Landen die vrezen te worden getroffen door oorlog, natuurgeweld of computerkrakers kunnen er hun geschriften op film overgebracht voor honderden jaren bewaren. In de mijn is de temperatuur constant tussen de vijf en tien graden onder nul, uitermate geschikt voor het gedurende lange tijd goed houden van informatiedragers. Spitsbergen staat bovendien te boek als gedemilitariseerde zone. De eerste klanten zijn Mexico en Brazilië. De Mexicanen brengen uit angst voor aardbevingen onder meer hun grondwet in Longyearbyen onder” Het is een bijzonder gevoel dat ik het geheugen van mijn land ga opslaan op een eiland bij de Boordpool”, aldus Eric Cardoso namens het Archivo Nacional in Mexico Ciudad (ANP)

Spitsbergen1

Spitsbergen bezat al een zadenarchief waar zaaigoed uit de hele wereld wordt bewaar. Dit kwam onlangs voor het eerst van pas voor teruglevering aan Aleppo waar als gevolg van de Syrische oorlog zaadvoorraden verloren waren gegaan. Het gebouw is gelegen nabij Longyearbarden, de zaden bevinden zich in een ruimte 120 meter diep op een hoogte van 130 meter boven zeeniveau.

Denemarken

De Deense openbare stadsbibliothek van Aarhus Dokk1 is winnaar geworden van de door IFLA tijdens het World Library and Information Congress in Columbus (USA) van de Public Library of the Year Award 2016. Ook genomineerd waren het ‘Geelong Library & Heritage Centre in Australië, de Success Public Library, ook in Australië en de ‘Chinatown Branch’ van de Chicago Public Library. De prijs bedraagt o.a. een geldbedrag van 5000 euro, werd in 2014 in het leven geroepen en is bedoeld om gemeenten wereldwijd te simuleren de openbare bibliotheek van de toekomst te ontwikkelen als inspirerende voorbeelden van vernieuwende bibliotheken en een impuls geven aan het debat over de transformatie van bibliotheken.

ENKELE DOOR FOTOGRAAF THEO OUT UIT HEEMSTEDE VOORJAAR 2017 GEMAAKTE FOTO’S VAN DE BIBLIOTHEEK IN AARHUS:

Aarhus3

Exterieur bibliotheek Aarhus in Denemarken (T.A.Out)

gezicht.jpg

‘Aarhus ‘ in Aarhus-bibliotheek (foto T.A.Out)

Aarhus9

Infobalie bibliotheek Aarhus (T.A.Out)

tijdschriften.jpg

uitstalling van tijdschriften in de Aarhus-bibliotheek (foto T.A.Out)

muziek.jpg

Muziek in de bibliotheek van Aarhus (foto T.A,Out)

Aarhus10

Digitale werkplekken in de bibliotheek van Aarhus (T.A.Out)

Aarhus2

Interieurfoto van bibliotheek Aarhus (T.A.Out)

biografieen.jpg

Biografieën-afdeling in de bibliotheek van Aarhus (foto T.A,Out)

Aarhus1.jpg

Jong en oud tussen de boekenkasten van de bibliotheek in Aarhus (T.A.Out)

Aarhus7

Bij de lunchroom in de bibliotheek van Aarhus (T.A.Out)

Aarhus5.jpg

Opgezette  wolharige neushoorn, die zo’n 10.000 jaar voor Christus is uitgestorven,  in de bibliotheek van Aarhus (T.A.Out)

aarhus1

Fact about DOKK1 Library in Aarhus, Denmark

aarhus2

Facts about DOKK1 Library of Aarhus Denmark

 

de Geelong Library in Australië

de Geelong Library in Australië

success

De nieuwe Success publibrary library in Success, West Australië

De Chinatown branch library in Chicago

De Chinatown branch library in Chicago

In Tsjechië zijn overal bibliotheken.

De New York Times van 21 juli 2016 wijdde een uitvoerig artikel over de betekenis van bibliotheken in de Tsjechische republiek. Het land heeft mogelijk het meest dichte netwerk ter wereld, volgens een rapport van de Bill en Melinda Gates Foundation, die bibliotheken in ontwikkelingslanden financieel ondersteunen. Er zijn zelfs meer bibliotheken dan middelbare scholen. In feite telt het land 1 bibliotheek op 1971 burgers, ongeveer 4 maal zoveel als in een gemiddeld Europees land en 10 keer zo veel vergeleken met de Verenigde Staten met 1 bibliotheekinstelling op 19583 mensen. Wat is het succes? Op de eerste plaats de wettelijke verplichting sinds 1919 van een boekerij tot in de kleinste gemeenschappen. Het achterliggende idee was algemene geletterdheid en educatie te promoten nadat Tsjechië was bevrijd van het Duits sprekende Oostenrijks-Hongaarse keizerrijk. De Tsjechen ontwikkelden een sterke leesgewoonte en zelfs vandaag de dag kopen bibliotheekleden meer boeken – 11 per jaar gemiddeld – dan niet-leden. De bibliotheekwet overleefde de Duitse bezetting en het communistische tijdperk en bleef ook na de afscheiding van Slowakije in werking. Bezuinigingen maakten in 2001 een eind aan de wet. Het aantal bibliotheken bedroeg dat jaar 6.019 en 15 jaar later is 11% van de instellingen gesloten. Volgens het Gates-rapport wil 92% van de Tsjechen dat de openbare bibliotheek in de eerste plaats boeken blijven uitlenen.

Directeur van Oekraïense literatuur in Moskou voor de rechter

bieb

Russische agenten beztormen bieb (PZC, 2015) Een bijschrift invoeren

In Rusland wordt Natalia Sjarina (59) directeur van de bibliotheek van Oekraïense literatuur ervan beschuldigd verboden extremistische literatuur te hebben verspreid. Het zou gaan om nationalistische publicaties die volgens de aanklager vernederend zijn voor Russen. Zij heeft om die reden al een jaar geleden huisarrest van de rechter gekregen. Haar advocaat zei tegen de BBC dat de zaak tegen zijn cliënt een politieke achtergrond heeft. Agenten van de geheime dienst zouden in 2015 verboden boeken in de bibliotheek gelegd, zodat zij aangehouden kon worden. De maatregelen zouden worden verlicht, maar toen is er een nieuwe verdenking tegen haar geformuleerd, namelijk verduistering van geld van de bibliotheek.

Sharina.png

Natalya Sharina die sinds oktober 2015 huisarrest heeft in Moskou, wegens volgens haar advocaat absurde beschuldigingen, heeft zich tot Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg gericht (the Guardian, 9 februari 2017)

 

2017-06-russia-eca-sharina

5b juni 2017 is bibliothecaresse Natalia Sharina, hier gezeten tussen haar advocaten, door een rechtbank in Moskou vanwege ‘verspreiding van extremistische literatuur’ veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf (foto Marina Vishnevetskaya)

USA: Nieuwe Librarian of Congress

Hayden.jpg

Carla Hayden, in 2015 benoemd als eerste vrouwelijke Librarian of Congress. In 1995 werd zij in de USA verkozen tot ‘Librarian of the Year’.

De Library of Congress, tevens Ntionale Bibliotheek van de Verenigde Staten, is de grootste bibliotheekinstelling ter wereld met circa 90 miljoen items, waaronder 25 miljoen boeken en met meer dan 3.000 medewerkers. Juli 2015 is Carla Hayden benoemd als 14e directeur van de Library of Congress, in principe een benoeming voor het leven. De aanstelling gebeurde na enig politiek getouwtrek, waarbij 18 Republikeinse senatoren tegen stemden en 8 senatoren (waaronder Bernie Saunders) zich van stemming onthielden. De benoeming is om drie redenen bijzonder: 1) zij is de eerste vrouw in deze functie, 2) bovendien de eerste zwarte persoon en 3) ze komt niet vanuit een wetenschappelijke bibliotheek. Haar eerste baan was in de jeugdbibliotheek van Chicago. De laatste bibliotheek waar zij leiding gaf was overigens de Enoch Pratt Free Library, een omvangrijke bibliotheek met talrijke afdelingen en 24 filialen in Baltimore. Daar onderscheidde zij zich als manager door die instelling een rol te laten spelen als onderwijsinstelling en zij vernieuwde de bibliotheek ook in andere opzichten, zoals ten aanzien van digitalisering. Haar voorganger is James H.Billington – een geleerde die wereldwijd 42 eredoctoraten ontving naast talrijke onderscheidingen, o.a. van de President van de Russische Federatie in 2008. In 1987 is Billington benoemd onder president Reagan totdat hij na kritiek en onder druk van zijn omgeving na 28 jaar in 2015 ontslag nam.

book-reading

Book Reading in de USA waaruit blijkt dat papieren boeken populairder blijven vergeleken met e-boeken en audio-boeken (Pew Research Center, 2016)

NEW YORK PUBLIC LIBRARY VERWERFT ARCHIEF VAN LOU REED

De NYPL heeft het archief aangekocht van de rockzanger Lou Reed (1942-2009), Het bevat 3.600 geluids- en video-opnames en verder honderden foto’s, documenten etc. uit de carrière van de rockzanger. Hij was met John Cale het gezicht van de band ‘The Velvet Underground’.  De overdracht geschiedde door Reed’s weduwe, de kunstenares Laurie Anderson.

Reed.jpg

Lou Reed reading ‘Woodstock 69’.

The once and future library

De

De Neighborhood public library

De

De William O.Lockridge/Bellevue library

Interieur

Interieurfoto van O.Lockridge Bellevue library

Bibliotheken zijn vandaag de dag meer dan een bewaarplaats van boeken als studieplaats voor geleerden zoals in de Oudheid met de Mouseion-bibliotheek in Alexandrië. Met het oog op een nodige revitalisatie in de nieuwe eeuw is in april 2016 een congres georganiseerd door het Massachusetts Institute of Technology (MIT) in Cambridge waaraan naar bibliotheekmanagers ook vooraanstaande architecten deelnamen, zoals David Adjaye, die naam maakte met zijn ideeën van bibliotheken als gemeenschapscentra en culturele warenhuizen, in de praktijk als ontwerper van zogeheten ‘Idea Sores’ in Oost-Londen en zijn Francis Neighborhood public  library en William O.Lockridge/Bellevue Library in Washington.

Idea store London

Idea store in Chrisp Street London

93ste filiaal van de NYPL in een vrouwengevangenis

Al meer dan 80 jaar is in de Rikers Island Correctional Facility een gevangenisbibliotheek gehuisvest. Het is sinds kort onofficieel het 93ste filiaal geworden van de New York Public Library. Aanwezig zijn 1200 boeken in verschillende genres en talen en gevangenen kunnen per keer 2 boeken lenen. Tevens kan gebruik gemaakt worden van aanwezige computers en zijn educationele programma’s geïntroduceerd. Daar staat tegenover dat in de Washingon County Library sinds juli 2016 boeken zijn verbannen, omdat deze door gevangenen meermaals als wapen zijn gebruikt. Boeken van een te grote omvang mogen ook niet meer door bezoekers worden meegenomen. Er zijn regels opgesteld ten aanzien van de omvang het boek, welke niet groter mogen zijn dan 8’’ bij 9’’ en niet meer dan 2 inches dik. Ook ten aanzien van papier zijn maatregelen genomen omdat kranten soms werden samengebald en vervolgens nat gemaakt om er een project van te maken (NWA homepage).

Daklozen in de USA ontdekken de bibliotheek

Openbare bibliotheken in vooral de grote steden van de Verenigde Staten, zoals Atlanta, San Francisco, Los Angeles etc. maken steeds meer overdag gebruik van de instelling als een tehuis, vooral bij slecht weer om er naar het toilet te gaan, water te drinken, emails te checken, gebruik te maken van elektriciteit e.d. De Santa Ana Public Library speelt hierop in met een aantal voorzieningen, maar manager Heather Folmar bericht dat er grenzen zijn en het verzoek om douches beschikbaar te stellen niet is gehonoreerd, in tegenstelling tot meer computers en zitplaatsen. De openbare bibliotheek van Los Angeles heeft een reglement voor daklozen opgesteld, waarin is vastgelegd wat wèl en niet toegestaan is. Bovendien vindt maandelijks een bijeenkomst plaats, genoemd ‘The Source’, waarbij daklozen waar mogelijk ondersteuning wordt geboden bij het vinden van huisvesting en andere voorzieningen.

Eerste bibliotheek van de toekomst in Sao Paulo gerealiseerd (2017)

sao-paulo

Resultaat van een nieuwe jeugdbibliotheek in het park van een volkrijke wijk gerealiseerd

sao2.jpg

Fris en kleurrijk interieur van nieuwe jeugdbieb in Sao Paulo

MOBIELE PAARDENBIBLIOTHEEK OP JAVA IN INDONESIE

Weliswaar daalt het analfabetisme in Indonesië (1), maar in centraal Java is een regio met bijna 1 miljoen mensen die niet of nauwelijks kunnen lezen en schrijven. Volgens UNESCO-cijfers is het aantal analfabeten in centraal Java 977.000.Een zekere Ridwan Sururi, 42 jaar, ergert zich aan het feit dat vrijwel geen boeken beschikbaar zijn. Om die reden is hij een paardenbibliotheek gestart in de plaats Serang, in de streek Purblingga van Java. Een landelijk tropisch gebied met nog werkende vulkanen. Met een paard en kisten met boeken bezoekt hij sinds januari 2017 de scholen, waarbij hij wordt geholpen door zijn dochter Fatmawati. De boeken staan bij hem thuis en zijn afkomstig van schenkingen, ook vanuit o.a. Duitsland en de Verenigde Staten.  Zowel kinderen als volwassenen maken gebruik van de boeken.

paardenbibliotheek

Foto van de paardenbibliotheek op Midden-Java (BBC)

Boeken over boeken/bibliotheken

A.Nederland: – Esther Mourits. Een kamer gevuld met de mooiste boeken; de bibliotheek van Johannes Thysius (1622-1653). Uitgeverij Vantilt, 2017;

boek2

Voorzijde van een kloek boekwerk over de bibliotheek van Johannes Thysius in Leiden

-Emile Schrijver. 18 highlights from Ets Haim, the oldest Jewish library in the world. Uitgegeven bij gelegenheid van het 400-jarig bestaan. Walburg Pers, 2016. 29.50 euro;- Chris Schriks. Frederik Muller, baanbreker in de wereld van het boek 1817-1881. Walburg Pers, 2016; 100 jaar openbare bibliotheek;- Nijmegen 2016-2016, door Rob Wolf;

nijmegen

Na diverse verhuizingen bevindt de  eigentijdse centrale bibliotheek van Nijmegen zich tegenwoordig aan het historische Mariënburg. Naast (links) het stadarchief

-Historische stadsbibliotheken in Nederland; studies over openbare stadsbibliotheken in de Noordelijke Nederlanden vanaf circa 1560 tot 1800; onder redactie van Ad Leerintveld en Jan Bedaux. Walburg Pers, 2016;

boek1

Vooromslag van Historische Stadsbibliotheken in Nederland. In bovenstaand boek zijn na een inleiding de volgende stadsbibliotheken beschreven: 1. Amsterdam door Jos A.A.M.Biemans; 2. Haarlem door Anneke van den Bergh; 3. Alkmaar, door Paul Dijstelberge en Kuniko Forrer; 4. Enkhuizen door Jaap Keppel; 5.Edam door Marieke van Delft; 6. Leiden door Ed van der Vlist; 7. Gouda door Jan Willem Klein; 8. Rotterdam door Adrie van der Laan; 9. Utrecht door Marco van Egmond en Bart Jaski; 10. Deventer door Jan Bedaux; 11. Zutphen door George E.Hartman; 12. Franeker door Jacob van Sluis; 13. Groningen door Gerda C.Huisman; 14. Maastricht door Emile Ramakers; 15. Antwerpen door Pierre Delsaerdt; 16. Zeeland (Goes, Hulst, Middelburg, Tholen (librije? ), Vlissingen, – Zierikzee (librije?) –  overige plaatsen). Ten slotte bevat het boek een bibliografie, een overzicht van historische bibliotheken in andere steden (Hoorn, Weesp, Den Haag, Delft, Gorinchem,  Dordrecht, Den Bosch, Breda, Roermond, Amersfoort, Arnhem, Nijmegen, Tiel, Harderwijk en Zwolle) door Eva Breuer, personalia van de auteurs en een register van namen van plaatsen en personen.

enkhuizen

bibliotheek van Enkhuizen in de Westerkerk

Alkmaar.jpg

Gravure van de Grote of Sint Laurenskerk. Links de zijbeuk aan de zuidkant. Boven het portaal van de hoofdingang, de librije.

delft1

Gravure van het Fraterhuis aan de Schoolstraat in Delft met daarnaast de bibliotheek.Kopergravure van L.Schenk naar A.Rademaker. Amsterdam, 1736.

Delft2

Idem Fraterschool en bibliotheek in Delft op een ingekleurde gravure van L.Schenk naar A,Rademaker, 1736

stadsbibliotheek

In november 2017 verschijnt een boek over de stadsbibliotheek van Amsterdam tot 1632: ‘Boeken voor de geleerde burgerij’ door boekhistoricus dr.Jos A.A.M.Biemans. Uitgeverij Van Tilt.

-Maria Sibylla Merian: Metamorphosis insectorum Surinamensium. 1705. Facsimile-uitgave in het Nederlands en Engels van het ingekleurde KB-exemplaar van uitgeverij Lannoo en Koninklijke Bibliotheek Den Haag, 2016. 99 euro. Het boek bevat inleidingen onder redactie van Marieke van Delft (KB) en Hans Mulder (UB-Amsterdam); ’Cartografie. Visie op de kaart’;-Jaarboek 2016 Stichting Archiefpublicaties onder redactie van Marc Hameleers, Patricia Alkhoven, Rink Kruk en Marc Carboer. 47.50 euro; -Geke van der Wal: Rob van Gennep, uitgever van links Nederland. Atlas Contact,304 p. 24.99 euro; -Joris van Casteren. Is u bekend met het alfabet? Verhalen uit een boekhandel. Uitg. Bas Lubberhuizen, 160p. 17.99 euro. [boek gerelateerd aan uitgeverij Polak & van Gennep, vooral gewijd aan Johan Polak (1928-1992), die in 1966 de Atheneum Boekhandel in Amsterdam oprichtte

B.Buitenland: – The Voynich-Code. Nieuwe facsimile-uitgave door de uitgeverij Siloe in Burgos van een mysterieus geïllustreerd handschrift met een onbegrepen inhoud. Het is in de 15 eeuw door een onbekende auteur geschreven in een onbekende taal, die nog niet kon worden ontcijferd. Het unieke boek is genoemd naar de Pools-Amerikaanse boekhandelaar Wilfred M.Voynich die het in 1912 in Konden in handen kreeg van het werk dat afkomstig zou zijn uit een slot in Zuid-Europa. Pas in 1960 kon worden vastgesteld dat de plaats van herkomst is de villa Mondragone, een Jezuïetencollege in Fracati ten zuiden van Rome. De paters hadden geld nodig om hun klooster te kunnen verbouwen, reden waarom ze het destijds verkochten. Het werk bevatte een begeleidende brief van een zekere Johannes Marcus Marci, gedateerd 19 augustus 1666 in Praag aan een vriend, geheten Athanasius Kircher. Met de mededeling: ‘dat Dr.Raphael, een leraar in de Boheemse taal aan het hof van Ferdinand 11, toentertijd koning van Bohemen, deelde mij mede dat het boek heeft toebehoord aan keizer Rudolf, die het boek voor zeshonderd dukaten zou hebben gekocht en Praag tot keizerlijke hoofdstad maakte en interesse had voor alchemie, astrologie, Rozenkruisers en andere geheime genootschappen. Marci bericht nog dat hij denkt dat de schrijver Roger Bacon is. De vroegere bezitter heeft geprobeerd het manuscript te laten ontcijferen, nochtans zonder resultaat.   Het manuscript is na het overlijden van Voynich en van zijn vrouw Ethel in 1960 voor 24.500 dollar aan de befaamde Duits-New Yorkse boekhandelaar Hans-Peter Kraus. Omdat Kraus niet goed wist wat hij met dit onleesbare handschrift aan moest, ofschoon de waarde van het document op 500.000 dollar werd geschat, schonk Kraus het Voynich-manuscript aan de Beinicke-bibliotheek van de Yale Universiteit. Talrijke professionele cryptografen hebben in de loop van de jaren tevergeefs geprobeerd het geschrift te ontcijferen en zelfs codebrekers uit de Tweede Wereldoorlog kwamen niet verder dan dat welhaast sprake moet zijn van een opeenvolging van betekenisloze lettertekens. Verondersteld wordt wel dat het geschrift mededelingen bevat omtrent het verwerven van geluk. Eerder is al in 2005 een nadruk verschenen van het boek dat niemand kan lezen. De huidige Spaanse nadruk is in 1898 exemplaren vervaardigd kost ongeveer 8.000 euro;

voynich

Pagina uit het Voynich manuscript (Beinecke Library)

Voynich.jpg

Artikeltje over het Voynichmanuscript, in: Boekenpost 150, 2017, paginaq 33

-Katalog Verlag Hermann Schmidt Mainz, 2016. [=gespecialiseerd in bibliofiele uitgaven]; -Christopher de Hamel. Meeting with Remarkable Manuscripts. Patricians of parchment [over middeleeuwse handschriften]. Allen Lane, 632p. 30 Br. Pound; -New Bodleian making the Weston Library. 2016 [boek over vernieuwing van de Weston Library, onderdeel van de Bodleian universiteitsbibliotheek in Oxford, die na een intensieve verbouwing in 2015 werd heropend; Claire Cock-Starkey & Violet Moller. Bodleinalia; curious facts about theBritain’s oldest university library. [In 1862 werd de Radcliffe Camera uit 1749 als leeszaal aan de Bodleian toegevoegd]. 108 p. 17.54 euro.

De Radcliffe Camera, Bodleian library Oxford

De Radcliffe Camera, Bodleian library Oxford

boekenroof

De nazi’s hebben in de jaren 30 en 40 van de vorige eeuw tientallen miljoenen boeken geroofd. Het relaas van duizenden bibliotheken ook in Nederland, wordt door de Zweedse journalist Anders Rydell uit de doeken gedaan in het boek ‘De grote boekenroof’. Een  uitgave van Atlas Contact 27.99 euro.

Rydell

Andres Rydell. Book thieves

complete

Vooromslag van ‘De complete verzameling’ door Paul van Capelleveen. Amsterdam, uitgeverij de Buitenkant, 2016

” De complete verzameling’, verschenen bij het vijfde lustrum van het Nederlands Genootschap van Bibliofielen,  bevat de volgende hoofdstukken: 1. De incomplete verzameling, 2. De kunstverzamelaar als schenker, 3. Het onvrijwillige einde van een verzameling, 4. Particulier of publiek?, 5. Hendrik Riedel, ‘Le défunt à son lit de mort’, 6. De verzamelaar zonder keuze, 7. De verzamelaar als museumstichter, 8. De kunst van het wegdoen van boeken, 9. De noodzaak van het weggooien van boeken, 10. De toekomst van de verzameling, 11. De verzamelaars van het werk van Louis Couperus, 12. De verzamelaar als modernist, 13. Revianen en hun collecties, 14. De waarde van het boek, 15. Een verzameling van Russische literatuur, 16. Het ‘waarom’ van een verzameling, 17. De moderne bibliofiel.

C. Regionale uitgave Zuid-Kenemerland: 

-Ewous Sanders. Levi’s eerste Kerstfeest; jeugdverhalen over jodenbekering 1792-2016. Vantilt, 2016.

Sanders

Vooromslag van: Ewoud Sanders, Levi’s eerste Kerstfeest; jeugdverhalen over jodenbekering (1792-2015). Uitgeverij Van Tilt.

lakki

Lakki een jodenjongen; door A.Vogelaar-van Amersfoort (2001), voorbeeld van een bekeringsverhaal van christelijke zijde, beschreven door Ewoud Sanders

Maasland

In het derde deeltje van ‘Nederlands Taalboek voor de R.K.Lagere School’ schreef B.L.van Maasland het verhaal ‘van een jodenjongetje’. Bij de verschijning van de 34ste druk in 1956 publiceerde Godfried Bomans een column in De Volkskrant. Citaat van het slot:’ waarom hebben de katholieke instanties dit boekje tot dusver in bescherming genomen? Omdat het katholiek is? Neen, mijne heren, het is NIET katholiek. Het is roomse prulleboel en gij als één man moeten oprijzen, die elke katholiek zich dient aan te trekken, zo hem zijn geloof ter harte gaat. Ik hoop dat de dag zal aanbreken, waarop gij u voor die lafheid schamen zult. Moge het niet de dag des oordeels zijn. (Parlevink, De Volkskrant, 29 november 1956)

-Piet van den Ham. Politiek in Bloemendaal. Bloemendaal. Schaep, 2016; -Liefste liefs van Fritzi; prentbriefkaarten en brieven die Fritzi Harmsen van Beek (1927-2009) gedurende 26 jaar aan de beeldhouwer Lucas van Bladeren stuurde. Bloemendaal, uitgaverij Schaep14, 2016. 23.50 euro; -Joost Swarte (Heemstede, 1947) geeft zijn naam aan het mondiale stroptijdschrift ‘Scratches’, dat in de schijnwerpers stond op de Frankfurter Buchmesse (oktober 2016) waar de Nederlandse en Vlaamse letterkunde afgelopen jaar centraal stond; -Dik van der Meulen. De kinderen van de nacht; over wolven en mensen. Querido, 2016; Marten Janse: ‘Vuurvliegjes in m’n buikholte’ Dichtbundel. Heemstede, 2017; -Hannie Michaelis, Lenteloos voorjaar – oorlogsdagboek 1940-1941. Bezorgd door Nop Maas. Amsterdam, Van Oorschot, 2016, 944 p. 34.99 euro; -Rob Slewe. ‘Niet ons soort mensen’[over problemen van de ondernemers Rob en Hans Slewe na de aankoop van ‘Elsouthoek’met het lokaal bestuur in Bloemendaal]; -Els Kloek en Maarten Hell. Keetje Hodshon (1768-1829), een verzwegen geschiedenis. Vantilt, 2017. 17,50 euro; -S.Vestdijk. Gepassioneerd wikken en wegen; verspreide essys en kritieken, bezorgd door H.T.M.van Vliet, P.J.L.M.Hammann en W.A.van Walstijn. Uitgeverij Prominent, 2016 [ De grootvader van Simon Vestdijk is in 1830 in Haarlem als tweejarige te vondeling gelegd en gevonden op de hoek van de Oostvest en Dijkstraat. De ouders heeft men niet kunnen achterhalen. In 1854 vestigde zich deze Simon Vestdijk als gymnastiekleraar te Haarlem. Hij huwde met Frederika Martin, dochter van de exploitant van de Stadsdoelen. In 1862 richtte hij de Vereniging van Leraren en Onderwijzers in de Lichamelijke Opvoeding in Nederland op. Twee jaar later publiceerde hij een boekje ‘De Gymnastiek in Nederland zoo als zij in wezen moet zijn’. Toen de gymnastiek- dans- en schermschoolschool in de Schagchelstraat 3 in 1866 werd opgeheven, vestigde Simon Vestdijk zich zelfstandig geneeskundig gymnast in Haarlem. Eind 2012 is in Haarlem-Noord een Simon Vestdijkpark aangelegd]; – Hans Oldewarris. Liefde voor de Hollandse bouwkunst; Architectuur en toegepaste kunst bij uitgeversmaatschappij Kosmos 1923-1960. Rotterdam, nai010 uitgevers, 2017.

olde.png

Vooromslag van: Liefde voor de Hollandse bouwkunst; door dr. Hans Oldewarris

Ten slotte: De bibliotheek van Birmingham zou een veilige haven voor alle leesfanaten moeten zijn. Jammer genoeg geldt dat niet voor mensen die weinig aan hun persoonlijke hygiëne doen. Afgelopen jaar zijn er 3 bezoekers verwijderd uit het gebouw om hun lichaamsgeur. De 3 bezoekers hadden zelf niet door dat ze een nare geur verspreidden, maar de rest van de bibliotheek wel. Ook zijn er 2 mensen uit het pand verwijderd, omdat ze zich onzedelijk gedroegen en mochten 3 anderen vertrekken omdat ze agressief waren tegen het personeel. Toch is het volgens de directeur in Birmingham een unicum dat mensen een bezoekverbod krijgen. Sinds de opening van het gebouw in 2013 hebben ruim 3 miljoen mensen de bibliotheek bezocht. Dat kleine aantal mensen dat is weggestuurd, is dan nog wel te overzien. ‘Ze zullen niet voor niets zijn weggestuurd. Iemand verbieden het pand te betreden is echt een laatste redmiddel. Dan moet diegene het wel erg bont hebben gemaakt’, aldus de directeur/. In het vervolg dus even douchen voor je een boek gaat lenen bij de bieb’(Panorama, 26 januari 2017).


De librije van Enkhuizen in de Westerkerk

Flyer van de librije van Enkhuizen in de Westerkerk

Situering van de geplande Barack Obama Presidential Library in Chicago

Situering van de geplande Barack Obama Presidential Library in  Jackson Park Chicago

Ontwerp voor Obama's Presidential Library in Chicago

Ontwerp voor Obama’s Presidential Library in Chicago

COLOMBIA: BIBLIOTECA NACIONAL IN BOGOTA AND GABRIEL GARCIA MARQUEZ (1927-2014) 

Colombia2

Voorgevel van Nationale Bibliotheek van Colombia in Bogota met het portret van Garcia Marquez

Colombia

Muurschilderingen rond ‘Honderd jaar eenzaamheid’ van Gabriel Garcia Marquez in de Ntionale Bibliotheek van Colombia (Haarlems Dagblad, 14 juli 2014)

Colombia3

Interieur Bibliotteca Nacional in Bogota

Colombia4

Na zijn overlijden ontving de Nationale Bibliotheek van Colombia in 2015 de medaille behorende bij de door Gabriel Garcia Marquez gewonnen Nobelprijs

————————-

Komende Bijdragen:

-De Bibliotheca Heemstediana van Adriaen Pauw

-De firma Zwarter in brandstoffen en comestibles

 

Canisius.jpg

Interieurfoto van de bibliotheek van het voormalig Canisiuscollege aan de Berg en Dalseweg  in Nijmegen

lezen

Frans zegswijze: lezen levert een betere kijk op de wereld  op.

DE NATIONALE BIBLIOTHEEK VAN BELARUS / WIT-RUSLAND IN MINSK

minsk2

Nationale Bibliotheek van Belarus in Minsk

De heer Jan Alons uit Haarlem en Bennebroek, tegenwoordig woonachtig en werkzaam in Minsk zond de volgende informatie over het bijzondere bibliotheekgebouw in Belarus: ‘De Nationale Bibliotheek is een rombroëdrisch kuboctaëder, een Archimedisch lichaam, een convex met 26 vlakken waarvan 8 regelmatige driehoeken en 18 vierkanten, 24 hoekpunten en 48 ribben, ontworpen door de architecten Mihail Vinogradov en Viktor Kramarenko in opdracht van Alexander Lukashenko, werd officieel geopend op 16 juni 2006 door de president’. Volgens de officiële site ‘contains the collection about 9 million editions on various media. Those are printed edtions, manuscripts, microcopies, digital materials and other materials created in Belarus and abroad in over 80 languages. The building can seat 2.000 readers and features a 500-seat conference hall’.  ‘ Echter, het bestand is schromelijk overdreven: in werkelijkheid telt de nationale collectie niet meer dan circa 70.000 boeken en tijdschriften. Tijdens mijn rondleiding kreeg ik nauwelijks boeken te zien behoudens een kleine expositie van “schatten uit de bibliotheek” (vnl. bijbels en Rosenthalia).

minsk4

Een van de historische schatten van de bibliotheek in Minsk tentoongesteld

In werkelijkheid is tachtig procent van het nationale bezit verloren gegaan. Samengevat: de architectuur van de bibliotheek is bijzonder en vanaf een hoogte van 90 meter krijgt men een prachtig uitzicht over de stad Minsk, maar met een teleurstellende collectie.’

minsk5

De prestitieuze bibliotheek van in Minsk met het standbeeld van Francysk Skaryna, een vroege drukker uit Belarus

============================

Lackington.jpg

Prent van boekhandel James Lackington (1746-1815), in zijn tijd een beroemde ‘bookshop’ in Londen, bijgenaamd ‘Tempel van de Musen’.  Men beschikte over gemiddeld 500.000 boeken in voorraad en verkocht gemiddeld ongeveer 100.000 boeken . De zaak rendeert ook goed met rond 1800 circa 5.000 Engelse pound winst.

================================================================

libraries

Naar aanleiding van de recente decreten van president Donald Trump in de Verenigde staten zijn de bibliotheken als protest een actie gestart (credits: Rebecca McCorkindale)

love

Amerikaanse bibliothecarissen aan het werk tijdens de ALA midwinterconferentie in Atlanta, februari 2017.

capelleveen

Bespreking jubileumuitgave bij het 25-jarig bestaan van het Nederlands Genootschap van Bibliofielen In: De Voljskrant, Sir Edmund boeken 1 april 2017

=========================================================


amazon

‘Books are back because Amazon likes them’cartoon door Ingram Pinn bij een artikel uit Financial Times, 18-2-2017

==============================================

utrechtspoor1.jpg

Zicht op de bibliotheek van het spoorwegmuseum in Utrecht (bezoek Probuscluk Kennemerland 20 april 2017)

utrechtspoor3

Hans Krol voor de Asselbergs Zaal van Spoorwegmuseum Utrecht waar zich de bibliotheek bevindt (20 april 2017)

Floortje Dessing over de bibliotheek Heemstede, uit: interview, gepubliceerd in VARA gids8-24 februari 2017 (p.8-12)

Dessing3.jpg

VARA gids, 8-12 februari 2017, pagina 10

Dessing2.jpg

Floortje Dessing-interview. VARA-gids 18-24 februari., o.a. over de openbare bibliotheek Heemstede als een van haar geliefdste plekken als kind “Daar begon de wereld voor mij”.

Dessing4.jpg

Floorthe Dessing-interview, VARA-gids 18-24 februari, pagina 11

Dessing.jpg

Boekenlegger van Kelf & Dessing Publishing, uitgever van o.a. ‘Floortje Dessing 365 dagen onderweg’.

Jos.jpg

Illustratie  van Josh Cochran

Ten slotte een uitspraak van Albert Einstein (1879-1955)

einstein

aldus Albert Einstein in 1916

 

imaginair.jpg

Een imaginaire bibliotheek

 

imaginair1

Boeken als architectuur

bookcase

bookcase in a skycraper

 

goede

Klein deel van een grotere privébibliotheek. Eindelijk het gewenste boek gevonden…..

 

imaginair3.jpg

imaginaire bibliotheek door Jean-Francois Rauzier

 

imaginair2

Boekenwalhalla

 

Helena.jpg

folder van Library Service in Jamestown, island St. Helena, Zuidelijke Atlantische Oceaan.

there

There is no such thing as too many books

 

 

leesplezier

Leesplezier tijdens een verregende vakantie

boekfantasie

Boekfantasie

bibliothecaris.jpg

De Volkskrant, Sir Edmund, 30 september  2017